موانع بزرگ بر سر راه جذب سرمایهگذاری داخلی و خارجی
پزشکیان، دیوارهای اطراف کشور را بشکند
همدلی| ایران فرصتهای بیشماری برای سرمایهگذاری داخلی و خارجی دارد اما این سرمایهگذاری همیشه بسیار ناچیزتر از حد انتظار است و این دقیقا معمایی است که سالهاست اقتصاد کشور را درگیر کرده است.با توجه به این شرایط، پرسشهایی مطرح است ازجمله اینکه دولت چهاردهم چگونه میتواند سرمایهگذاران داخلی و خارجی را جذب کند و موانع پیش روی دولت در این مسیر چیست؟ «مهدی پازوکی» اقتصاددان و تحلیلگر امور اقتصادی در گفتوگو با فرارو گفت: در حوزه سرمایهگذاری باید دو اتفاق بیفتد. اولی در حوزه سیاست خارجی یعنی اگر قرار است سرمایهگذاری خارجی رخ دهد، ایران باید سیاست تعامل با کشورهای دیگر را در دستور کار خود قرار دهد. منطور از تعامل هم فقط رابطه با چین، روسیه و کشورهای آفریقایی نیست، بلکه منظورم رابطه با جهان توسعهیافته و به عبارتی غرب و اروپاست. این رابطه به نفع ما خواهد بود.
رقبای منطقهای از انزوای ایران خوشحال هستند
پازوکی ادامه داد: اگر ارتباط ما با اروپا، ژاپن و استرالیا بهبود پیدا کند اتفاقا کیفیت رابطه ما با شرق هم افزایش پیدا میکند بنابراین منظور من این نیست که ما نباید با روسیه و چین ارتباط داشته باشیم ولی زمانی میتوانیم رابطه تجاری خود را با این کشورها بهبود دهیم که آلترناتیوهای دیگری هم داشته باشیم. اتفاقا تنها کشورهایی که مخالف ارتباط ما با دیگران هستند، رقبای منطقهای ما محسوب میشوند. رقبایی که شامل کشورهای حاشیه خلیج فارس هم میشوند. آنها از انزوای اقتصاد ایران خوشحالند.
پازوکی افزود: بسیاری از رقبای ما در منطقه نه تنها با اروپا و غرب بلکه با چین هم قرارداد میبندند. عربستان سعودی با چین قرارداد ۵۰۰ میلیارد دلاری بسته است. ما هم اگر روابط تجاری و سرمایهگذاری میخواهیم باید به دنبال ایجاد توازن باشیم. نمیتوانیم با سیاست دیوار کشیدن با کشورهای توسعهیافته به دنبال جذب سرمایه و سرمایهگذاری حداکثری باشیم. مشکل ساختارهای اقتصادی ما بسته بودن ساختارها و سنتی بودن است. با این وضعیت امکان ندارد در جذب سرمایهگذاری و رشد اقتصادی پایدار دست پیدا کنیم. اما تنها ایجاد تعامل با جهان کافی نیست. درواقع این شرط لازم است اما کافی نیست. نکته دیگر این است که ما باید فضای کسب و کار کشور را ابتدا برای سرمایهگذار داخلی مهیا کنیم.
ایران به دولت توسعهخواه نیازمند است
این اقتصاددان گفت: برای باز شدن فضای کسب و کار، دولت در ایران باید ۳ کار اساسی را انجام دهد. گام نخست دولت باید ایجاد شفافیت در اقتصاد باشد. برای اینکه فضای اقتصاد کشور مناسب سرمایهگذاری شود، قبل از هر چیز باید شفافیت اقتصادی بر نظام اقتصادی کشور حکمفرما شود. وقتی شفافیت انجام شود، دیگر رانتی وجود نخواهد داشت.وی ادامه داد: گام دوم زمینه ایجاد رقابت سالم بین بنگاههای اقتصادی کشور و گام سوم رفع انحصار اقتصاد کشور است؛ خواه انحصار خصولتیها و خواه انحصار بخشهای دولتی. انحصار، پدیده شومی در اقتصاد کشور است. بسیاری از نهادها و سازمانها، با انحصارطلبی خود فضای فعالین در کشور را محدود کردهاند. ما نیروی کار ارزان، متخصصان پرشمار و انرژی ارزان داریم. همه اینها، زمینهساز میشوند که بخش خصوصی مایل باشد در برخی بخشها سرمایهگذاری کند اما همه این مواردی که گفتم اجازه نمیدهد ما موفق باشیم. واگذاری امور به نهادهای خاص دولتی فرصت فعالیت را حتی برای بخش دولتی هم بسته است چه برسد به بخش خصوصی.
بحران ناکارآمدی، ایران را زمینگیر کرده است
پازوکی افزود: در حال حاضر بانکهای ما نیز با بانکهای جهانی ارتباط ندارند و همین موضوع نیز سدی در برابر ارتباطات ما ایجاد کرده است. همچنین با بحران ناکارآمدی نیز روبهرو هستیم. نگاهی به تعطیلیهای ناشی از قطعی برق داشته باشید. چرا کشورهای حاشیه خلیجفارس که دمای بالاتری از ایران دارند، این حد تعطیلی را تجربه نمیکنند؟