گزارش «همدلی» از تناقضهای رفتاری جریان موسوم به انقلابی
شاخهای مجازی بهجای جامعهشناسان
همدلی| ماه گذشته خبری منتشر شد که حاکی از شکایت و طلب خسارت گروهی از طلاب حوزه علمیه از 15بازیگر زن به خاطر بدحجابی بود. سخنگوی قوه قضایی از ارجاع این پرونده به مجتمع قضایی فرهنگ و رسانه و همچنین در جریان افتادن تحقیقات اولیه خبر داد. پس از گذشت چند هفته از انتشار این اخبار، دعوت از زنان اینفلوئنسر اینستاگرامی در یکی از ساختمانهای وزارت ورزش و جوانان دولت ابراهیم رئیسی حاشیهساز شد؛ افرادی که به نام شاخهای مجازی شناخته میشوند و به خاطر ظاهری که دارند شاید میتوانستند خودشان مخاطب شکایت طلاب قرار بگیرند. علت دعوت از شاخها برای تأثیرگذاری رسانهای و ترویج ازدواج در بین جوانان بود. اینها در کنار هم به واکنشهایی در روزهای گذشته منجر شد؛ فارغ از آنکه سبک زندگی و برونداد سلبریتیهای دعوتشده به یک وزارتخانه دولتی خطوربط چندانی با هدف دستگاههای حاکمیتی برای ازدواج ندارد، رفتار ضدونقیض افراد جریان موسوم به ارزشی بار دیگر آنها را در آماج انتقادات قرار داده است.
دلواپسان حجاب و اینترنت
اینترنت. اینستاگرام. حجاب؛ همین سه کلمه آدرس سرراستی که ما را مستقیم به یک جریان سیاسی و اجتماعی خاص میرساند؛ همانهایی که در برهههای مختلف با اسمهایی مثل جبهه انقلاب، دلواپسان و ... خود را معرفی میکردند و حامیان سرسخت گشت ارشاد و طرحهای مشابه برای برخورد با بدحجابی در جامعه بودند. بااینحال در برهههای مختلف رفتارهایی نشان دادهاند که با آنچه از خود بروز میدادند کاملاً در تناقض بوده است.
وزارت ورزش و جوانان: ما نبودیم
پسازآنکه انتشار فیلم و تصویر از حضور تعدادی اینفلوئنسرهای اینستاگرامی در ساختمان شماره دو وزارت ورزش و جوانان حاشیههایی پیرامون آن شکل گرفت که این وزارتخانه بیانیهای برای پاسخ دادن به افکار عمومی منتشر کرد؛ اما بیانیه این وزارتخانه و پاسخ مسئولان اگر حاشیههای بیشتری در پی نداشت کم حاشیهتر هم نبود. نخستین نکته این بیانیه آن بود که وزارت ورزش و جوانان در بیانیهاش تلاش کرد از خود سلب مسئولیت کند. این وزارتخانه حضور این سلبریتیها را به خاطر ترویج امر ازدواج در فضای مجازی عنوان کرد و نوشت که برگزارکننده این جلسه مجمع ملی خیرین ازدواج بوده و این وزارتخانه به خاطر نبود فضای مناسب فقط مکان جلسه را در اختیار برگزارکنندگان قرار داده است.
از آخوند و شل حجاب تا قهرمان المپیک
وحید یامینپور چهره رسانهای ارزشی که در دولت سیزدهم معاون امور جوانان وزارت ورزش و جوانان شده نیز توپ را در زمین مجمع خیرین ازدواج انداخت و البته از کار آنها دفاع کرد. او نوشت: «اگر مجمع خیرین ازدواج توانسته آدمهای متفاوتی را که هیچوقت صدای ما بهشان نمیرسد جمع کد و درباره ازدواج با آنها حرف بزند، دمشان گرم!» او اضافه کرد که «اعتراف میکنم در همین مدت از آخوند تا شلحجاب و از قهرمان المپیک تا کارتنخواب را دعوت و با آنها گفتوگو کردم.»
اگر در دولت روحانی بود...
گذشته از آنکه دعوت اینفلوئنسرهایی که بهجای بهرهمند بودن از دانش رسانهای با چهره آرایشکرده و زیروبمی صدای خود مخاطبان را جذب میکنند، بهجای کارشناسان رسانه نشانهای از عوامگرایی است، ابراز دوگانگی، تناقض و معیارهای دوگانه مسئولان این وزارتخانه را در آماج انتقادات و واکنشها قرار میدهد. یکی از خبرنگاران منتقد در توییتی نوشت که اگر این اتفاق در دولت حسن روحانی رخ میداد «کفن پوشان ساختمان را آتش میزدند... .»
محمد مبین، مدیرمسئول پیشین خبرگزاری برنامه وابسته به وزارت ورزش و جوانان از برخی استانداردهای دوگانه نوشته که بیارتباط با این موضوع نیست: «سال ۹۵ نشست جوانان کشورهای اسلامی در آنتالیا برگزار میشد. در جلسه کمیسیون فرهنگی مجلس یکی از نمایندگان تهدید کرد اگر جوانان ایران در آن نشست حاضر شوند، محمود گودرزی، وزیر وقت را استیضاح میکنند. رسانههای اصولگرا هم وزارت ورزش و جوانان را برای سفر نرفته زیر بدترین نقدها گرفتند.»
هدف وسیله را توجیه میکند؟
ساخت برنامههای تلویزیونی، موضعگیری در مجلس و دفاع از گشت ارشاد به خاطر حجاب، گویی در شناسنامه جریان موسوم به ارزشی ثبتشده است اما در بزنگاههای مختلف همین جریان رفتارهایی نشان داده که بهنوعی ضد خود بودهاند. اگر نگاهی به اینفلوئنسرهایی که در وزارت ورزش جمع شده بودند بیندازیم میبینیم خطوربطی بین آنها و ترویج ازدواج نیست چراکه اغلب آنها خودشان مجرد هستند.
چهارشنبه گذشته 180نفر از نمایندگان مجلس انقلابی در نامهای به دولت و قوه قضاییه از این دو قوه خواستند که برای برخورد با فضای مجازی منتظر طرح صیانت نمانند. اینفلوئنسرهای اینستاگرام خود یکی از گروههایی هستند که احتمالاً طرح صیانت به برخورد با آنها میانجامد. درحالیکه در سالهای گذشته برخوردهای مختلفی با اینفلوئنسرها که با عنوان شاخ اینستاگرامی شناخته میشوند خبرساز بوده، نامه این نمایندگان مجلس انقلابی در نوع خود میتواند نشان از خطونشان بیشتری برای آنها باشد؛ اما آنطور که پیداست افرادی از جریان موسوم به ارزشی معتقدند برای رسیدن به اهداف مثبت استفاده از هر ابزاری مجاز است.
از پلنگهای ضرغامی تا تتلوی رئیسی
البته از این نمونهها کم نیستند و جمع شدن اینفلوئنسرهای اینستاگرام در وزارت ورزش و جوانان برای ترویج جوانان فقط یکی از آنهاست. سال 84 محمود احمدینژاد بهعنوان نماینده تمامعیار این جریان در رسانه ملی نشست و گفت آیا مشکل کشور ما موی جوانان ما است؟ و سعی کرد افرادی با تیپهای مختلف را کنار خود جمع کند و این به رویهای برای جریان سیاسی اجتماعی او تبدیل شد تا در بزنگاههای مختلف روی موج به قول خودشان شل حجابها سوار شود. عزتالله ضرغامی رئیس که پیشین سازمان صداوسیما که حالا وزارت گردشگری دولت ابراهیم رئیسی را بر عهده دارد چندی پیش در مصاحبهای اظهارات حاشیه برانگیزی درباره پلنگهای اینستاگرامی مطرح کرده بود. او گفته بود: «بعضی دخترا پلنگاند فقط باید وایسی نگاهشون بکنی! بعضیهاشون هم شاخ هستن فقط باید ازشون لذت ببریم! البته از حرفاشون.» ابراهیم رئیسی که حالا رئیس دولت است، در کارزار تبلیغاتی انتخابات 96 در کنار تتلو خواننده رپ پرمخاطب اما پرحاشیه نشست که این کار از تناقضهای جریان ارزشی شناخته شد.