کوتاهی یک وزارتخانه در اجرای قانون
مالیات بیش از ۲۰۰۰خانه خالی قطعی شد
همدلی| داستان فرار مالیاتی از خانههای خالی همچنان بر بازار مسکن سایه انداخته، اما باوجوداینکه خیلیها حوصله نشستن پای سایت و پر کردن اطلاعات در زمینه داراییهای خود را ندارند، باز هم اصرار دولتیها و حتی بهارستانیها بر این است که با اجرای قانون مالیات از خانههای خالی، میتوان قیمت هر مترمربع واحد مسکونی را تحت کنترل درآورد. به باور سیاستگذاران، اعمال مالیات، صاحبان خانههای خالی را وادار به اجاره آنها میکند و این موضوع مشکل کمبود عرضه مسکن را تا حدی حل میکند؛ اما پرسشی که میتوان مطرح کرد این است که چگونه فردی که هر مترمربع از واحد مسکونی خود را با قیمت گزاف مصالح ساختمانی، ساخته، زیر بار این سیاستها برای کاهش قیمت میرود؟ شاید در کوتاهمدت نتیجه خوبی از اجرای این سیاست گرفتهشده، اما به دلیل نبود زیرساختهای لازم برای کاهش قیمت مسکن، خیلی زود شاهد بالا رفتن قیمتها بودهایم. بهعنوانمثال، در حالی سکانداران اقتصادی در بهار امسال از کاهش قیمت مسکن به دلیل اجرای سیاست مالیات بر خانههای خالی خبر دادند که در آنروزها قیمت هر مترمربع واحد مسکونی بر اساس گزارش بانک مرکزی از 29میلیون تومان عبور کرده بود و حالا این میانگین به 32 رسیده است. هر چه که هست، درحالیکه سازمان امور مالیاتی نمیتواند از اطلاعات ارسالی وزارت راه و شهرسازی درباره خانههای خالی به این دلیل که بخشی از این اطلاعات پیش از اتمام مهلت قانونی برای خوداظهاری صاحبان این خانهها اعلامشده است، استفاده کند؛ بر اساس تازهترین اعلام مسئولان این سازمان از ۳۷۷۹خانه خالی شناساییشده، فقط از ۲۴۵۲واحد مالیات اخذ میشود. به گزارش ایسنا، در راستای اخذ مالیات از خانههای خالی، وزارت راه و شهرسازی تا پایان آذرماه سال جاری فرصت داشت تا اطلاعات خانههای خالی شناساییشده را که طبق قانون بر اساس خوداظهاری صاحبان این خانهها اعلامشده است، در اختیار سازمان امور مالیاتی قرار دهد. در این زمینه، وزارت راه و شهرسازی اعلام کرد که اطلاعات ۲.۳میلیون خانه خالی را به سازمان امور مالیاتی ارسال کرده است اما سازمان مالیاتی این رقم را نپذیرفت. پس از پایان آذرماه، سازمان امور مالیاتی اعلام کرد که اطلاعات ارائهشده از سوی وزارت راه که از طریق CD در ۱۷آذرماه در اختیار سازمان قرار گرفت، به این دلیل که ۱۵ روز زودتر از مهلت تعیینشده برای مردم ارسالشده است، نمیتوان به این اطلاعات اکتفا کرد. در شرایطی که تاکنون اجرای مالیات بر خانههای خالی به دلیل اختلافات بر سر نحوه معرفی این خانهها به نتیجه نرسیده است، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس وزارت راه و شهرسازی را در این زمینه مقصر میداند و طبق گفته وی، کمیسیون اقتصادی در سه مورد به کمیسیون اصل۹۰ مجلس شورای اسلامی احضار شد و در موارد مختلف صحبت و صورتجلسه شد و جمعبندی در نهایت به اینجا رسید که وزارت راه شهرسازی در این موضوع مسئول است. وی گفت: «اطلاعات یکمیلیون و ۳۰۰هزار خانه خالی که از آن صحبت میشود، مربوط به قانون قبلی (مالیات بر خانههای خالی) است و با توجه به قانون جدید آن اطلاعات دیگر قابلبررسی نیست، در نتیجه کوتاهی وزارت راه و شهرسازی در اجرای قانون محرز است.»
سازمان مالیاتی: ۳۷۹۹خانه خالی به ما معرفی شد
علاوه بر این، علی رستمپور، مدیرکل دفتر تنظیم مقررات و نظارت سازمان امور مالیاتی میگوید: «طبق آخرین آمار سامانه ملی املاک و اسکان کشور، ۳۷۷۹واحد مسکونی خالی شناساییشده است که ۲۴۵۴ از این واحدها کاربری مسکونی دارند و ما طبق قانون فقط از این تعداد میتوانیم مالیات بگیریم.» وی با بیان اینکه ۳۷۰۰واحد خالی به ما اعلام و مقررشده وزارت راه و شهرسازی آمار خود را راستی آزمایی کند، افزود: «تعدد قوانین درباره مالیات بر خانههای خالی یکی از مشکلاتی است که مانع اجرای این قوانین شده است. قوانین گذشته مالیاتی بر خانههای خالی بازدارنده نبود و همین دلیلی شد تا قانون جدید مصوب شود.» این مقام مسئول ادامه داد: «مشخصات مالک و ملک برای دریافت مالیات باید مشخص باشد و هر گاه این دو قسمت مشخص شود ما برگههای مالیاتی را صادر خواهیم کرد.»
چرا نمیتوان از اطلاعات خانههای خالی استفاده کرد؟
از سوی دیگر، پروانه اصلانی، مدیرکل دفتر اقتصاد مسکن درباره اجرا نشدن قانون اخذ مالیات بر خانههای خالی نیز گفت: «بر اساس قانونی که دولت مصوب کرده زمان خوداظهاری پایان آذرماه اعلامشده است. در قوانین گذشته اساس خود اظهاری مالکین نبوده، اما بر اساس قانون جدید مبنا خوداظهاری است. بر اساس قانون قبلی پیامکهایی به مالکان خانههای خالی فرستاده شد و سازمان امور مالیاتی به دلایلی از اطلاعاتی که سامانه املاک و اسکان احصا کرده نمیتواند استفاده و خانههای خالی واقعی را شناسایی کند.» وی افزود: «دادههای یکمیلیون و ۱۷۰هزار خانه خالی را به سازمان مالیاتی فرستادیم و مشکلی که در این زمینه به وجود آمده این است که دادههای ارسالی بر اساس خود اظهاری مالکان نیست.» بر اساس قانون مالیات خانههای خالی مصوب آذرماه سال گذشته، اگر واحد مسکونی در شهرهای بالای ۱۰۰هزار نفر بیش از ۱۲۰روز خالی از سکنه باشد، مشمول مالیات میشود و به ازای هر ماه بیش از زمان مذکور، ماهانه مشمول مالیاتی بر مبنای مالیات بر درآمد اجاره به شرح ضرایب سال اول معادل شش برابر مالیات متعلقه، سال دوم معادل ۱۲برابر مالیات متعلقه و سال سوم به بعد معادل ۱۸برابر مالیات متعلقه خواهد شد.