فرهنگ ‌شهری به روایت کاشانی و شرکا
عارف لایق‌زاده (شهرساز)
۱- صفحه اول

۲- سیاست

۳- سیاست

۴- جامعه
۵- ویژه شهرستان
۶- اقتصاد
۷- فرهنگ و هنر
۸- صفحه آخر

1964
جهت اشتراک در روزنامه همدلی ایمیل خود را ثبت فرمائید


«رحمان گلزار شبستری» چگونه شهرک اکباتان را ساخت؟

مهندس رحمان گلزار شبستری، زاده ۱۳۰۸ در تاشکند ازبکستان بود. او مهندس و معمار ساختمان‌سازی و مالک و سازنده و سرمایه‌گذار شهرک اکباتان، بزرگ‌ترین شهرک مسکونی ایران و خاورمیانه بود که در ۲۶ دی ۱۴۰۰ در فلوریدا، آمریکا درگذشت. رحمان گلزار بعد از فارغ‌التحصیلی از پردیس هنرهای زیبای دانشگاه تهران وارد ساختمان‌سازی و شغل معماری شد. او به‌طور حرفه‌ای از سال ۱۳۳۲ به کار مهندسی و معماری مشغول بود. شاخص‌ترین و مشهورترین اثر او ساخت شهرک اکباتان در تهران است که گفته می‌شود که بزرگ‌ترین شهرک مسکونی ایران و خاورمیانه است. مرحوم رحمان گلزار شبستری سازنده شهرک اکباتان در شهر تاشکند ازبکستان به دنیا آمده بود و پس از اعلام رسمی دولت شوروی به ایران بازگشته و در شناسنامه، محل تولد وی را مشهد قید کردند. او پس‌ازآن به دارالفنون رفت و پس از فار‌غ‌التحصیلی به دلیل علاقه به معماری وارد پردیس هنرهای زیبای دانشگاه تهران شد. گلزار در خاطراتش می‌گوید: آن زمین‌ها متعلق به آقای نظام‌السلطنه مافی یکی از رجال قاجار که در پاریس زندگی می‌کرد بود. نظام‌السلطنه پیشکاری در ایران داشت که به کارهایش رسیدگی می‌کرد. قرار شد این پیشکار اجازه فروش زمین به ما را از نظام‌السلطنه بگیرد؛ اما او گفته بود که من باید حضوری با ایشان در پاریس صحبت کنم. دوستی داشتم به نام عباس مس‌فروش که برایش ویلای قشنگی ساخته بودم. خیلی مشتری‌های بازاری را او برایم می‌آورد. همیشه به من می‌گفت هر کاری می‌خواهی کنی من برای سرمایه‌گذاری حاضرم. وقتی زمین‌ها را دیدم، به او گفتم که می‌خواهم شهرک‌سازی کنم و به او پیشنهاد مشارکت دادم. آقای مس‌فروش به من گفت «بیا برویم منزل یکی از شیوخ و استخاره کنیم برای شراکت»؛ استخاره کردیم و خوب آمد. ازآنجاکه آمدیم بیرون، آقای مس‌فروش یک چک ۵ میلیونی به من داد و گفت من با تو شریکم. وقتی قرار شد پیش نظام‌السلطنه بروم. فقط همین ۵میلیون تومان را نقدی داشتم و برای دیدن او به فرانسه رفتم. گفتم من می‌خواهم این زمین‌ها را بخرم و شهرک بسازم و کمی هم در مورد ایده‌ام توضیح دادم. نظام‌السلطنه از جا بلند شد و من را بوسید و گفت: «این زمین برای تو. به پیشکارم می‌گویم که این کار را انجام دهد؛ چقدر می‌خواهی بابت آن پول بدهی؟» گفتم ۵میلیون و او هم قبول کرد. آن زمین را هم خریدم. این شد که ۱۰۰هزار متر زمین را که از قبل داشتم و ۴۵۰هزار متر زمین دیگر را هم خریدم. بعدازآن افکار شهرک اکباتان شروع به رشد کرد. طرح ساخت شهرک در سال ۱۳۴۵ با سرمایه‌گذاری و خرید زمین از سوی مهندس رحمان گلزار توسط مهندس‌های خارجی ریخته‌ شد. طراحی مجموعهٔ شهرک با جردن گروزن، معمار نامدار آمریکایی و ساخت آن نیز با شرکت آمریکایی استارِت بود. مقاومت در برابر زمین‌لرزه تا ۹ریشتر، فضای سبز بسیار گسترده، نورگیری کافی سازه، شوتینگ، رایزرهایی اختصاصی، پله‌های ویژهٔ فرار و ده‌ها استاندارد دیگر آمریکایی، اکباتان را توانمند می‌ساخت.