نمایندگانی که از جنس مردم نیستند
ولی‌الله شجاع پوریان (مدیرمسئول)
۱- صفحه اول

۲- سیاست

۳- سیاست

۴- جامعه
۵- ویژه شهرستان
۶- اقتصاد
۷- فرهنگ و هنر
۸- صفحه آخر

1618

سهمیه‌بندی بنزین تغییر خواهد کرد

کمیسیون انرژی مجلس طرحی ارائه کرده است که در آن قرار است سهمیه بنزین به تمامی افراد تعلق بگیرد؛ حال چه صاحب خودرو باشند یا نباشند. کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی طرحی را در دست مطالعه دارد که بر اساس آن بنزین یارانه‌ای نه فقط به شهروندان دارای خودرو، بلکه به تمام ایرانیان تعلق خواهد گرفت. بر اساس این طرح، هر فرد روزانه ۷/ ۰ لیتر بنزین دریافت می‌کند و می‌تواند آن را به اختیار خود به فروش برساند. شالوده این طرح ابتدا در دهه ۸۰ در سرمقاله‌ای تحت عنوان «بهترین راه‌حل ممکن برای معضل بنزین» به قلم مهدی نصرتی، از اقتصاددانان کشور مطرح شد که طبق آن پیشنهاد شد دولت با استفاده از فرمولی کشف قیمت بنزین را با مشارکت همه مردم انجام دهد. به این معنا که به جای اعطای سهمیه (و یارانه) بنزین به پلاک خودروها، هر شخص دارای کد ملی بتواند سهمی از بنزین تولیدی کشور داشته باشد و با داد و ستد آن در بازارهای متشکل، انگیزه کاهش مصرف سوخت بالا رفته و عدالت بیشتری در قبال اقشار محروم که مالک خودرو نیستند، اعمال شود.
با این حال، چنین طرحی اجرا نشد و دولت وقت ترجیح داد به مالکان خودرو و موتورسیکلت سهمیه بدهد و قیمت بنزین آزاد را تقریبا چهار برابر بنزین یارانه‌ای در نظر گرفت. وارد شدن کارت سوخت به بخشی از زندگی روزانه ایرانی‌ها اگرچه تا مدتی به کاهش مصرف انجامید اما مصرف‌کنندگان به تدریج انتظارات خود را با وضع جدید تطبیق دادند و مجددا مصرف به ارقام بالایی رسید. در دولت یازدهم نیز با وجود قانون افزایش سالانه قیمت بنزین برای نزدیک کردن این سوخت استراتژیک به قیمت جهانی و جلوگیری از قاچاق آن، این امر اجرا نشد تا این‌که یک سال پیش و به‌طور ناگهانی با بازگشت کارت سوخت، بنزین آزاد به سه هزار تومان رسید.
غیرمنتظره و سنگین بودن این طرح موجب ایجاد شوک به مصرف‌کنندگان و اعتراض آنان شد. حال پس از یک سال و بازبینی این طرح به نظر می‌رسد بیش از آنکه کاهش مصرف بنزین به سهمیه‌بندی و افزایش قیمت آزاد بازگردد، منشأیی دارد به نام ویروس کووید-۱۹. در واقع این راهکار دولت نیز فقط به‌طور موقتی می‌تواند موجب کاهش مصرف شود و همآن‌طور که وزیر نفت، بیژن زنگنه در اظهارنظری جنجالی عنوان کرد، عادت به قیمت جدید به تدریج مصرف را به حالت قبل بازمی‌گرداند.
با این حال، طرح جدید مجلس که به نام «بنزین کوپنی» نیز مشهور است می‌تواند در صورت تصویب در شرایط جدید که مردم با سازوکار بازار سرمایه آشنایی بیشتری پیدا کرده‌اند و بستر مناسبی برای دادوستد بنزینی فراهم است، عادلانه‌تر از طرح موجود باشد و اقشار محروم را نیز از مواهب ملی بهره‌‌مند کند.