شتاب تورم و خاک گرفتگیِ FATF
محسن رفیق (روزنامه‌نگار)
۱- صفحه اول

۲- سیاست

۳- سیاست

۴- جامعه
۵- ویژه شهرستان
۶- اقتصاد
۷- فرهنگ و هنر
۸- صفحه آخر

1776

همدلی ویدئویی منتشر شده در فضای مجازی را بررسی کرد

ابهامات و اتهامات در ماجرای دختر آبادان

همدلی| ستاره لطفی- هنوز مردم از شوک خودکشی دانش‌آموزان بوشهری و ارومیه‌ای به خاطر موبایل و تبلت بیرون نیامده بودند که‌‌ صحبت‌های نماینده مردم چابهار در مجلس -که ادعا کرده بود زنی به خاطر تامین آب برای فرزندانش مجبور به هم‌خوابگی با مردی شده و سپس خودکشی کرده است-‌‌ مردم را‌‌ در شوکی عمیق‌تر فرو برد. در حالی که مردم برای هضم این درد با خود کلنجار‌ می‌رفتند که فیلمی از یک دختر جوان و دست درازی مامور حراست به بدن‌‌ او در فضای مجازی منتشر شد که بسیاری را بهت زده کرد.
چند روز پیش فیلمی از چهره خون‌آلود و بدن لگدمال شده یک زن با هشتگ دختر آبادان در شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌ها جنجال زیادی به پا کرد و هزاران بار بازنشر شد.
در فیلم یک دقیقه و پنج‌ثانیه‌ای که به طور وسیع در شبکه‌های اجتماعی بازنشر شده، یک زن که روسری بر سر ندارد و با لباس خانه است، روی سینه دختر جوانی با صورت خونی نشسته و او را محکم گرفته است. زنی دیگر هم موهای دختر جوان را می‌کشد و فریاد می‌زند. «من زدمش» و محکم بر سر دختری که غرق خون است‌ می‌کوبد.‌‌ نفر سوم مردی است که دست این زن را گرفته و چهارمین نفر مامور حراست است که ابتدا با باتوم بلند به بدن زن فشار‌ می‌دهد‌‌‌ و با دست به بدن دختر هراسان و‌‌ خون‌آلود که زیر دست و پای چند زن و مرد‌‌ کف خیابان افتاده است، تعرض‌ می‌کند و ضمن لمس بدن او چیزهایی از وی‌ می‌پرسد.
دختر خون‌آلود نیز مثل جسدی که روی آب شناور شده و خودش را به جریان آب سپرده باشد، در مقابل کتک خوردن و تعرض به جسم‌اش قدرت و انرژی هیچ‌‌ مقاومتی ندارد و با چهره‌ای خون‌آلود و شوک‌زده‌‌ فقط افراد حاضر در صحنه را دید‌ می‌زند.

روایت‌های متفاوت از یک ماجرا

انتشار این فیلم‌‌ به ویژه دست درازی مامور حراست به بدن زن جوان واکنش‌های بسیار گسترده‌‌ای را به همراه داشت و‌‌ روایت‌های متفاوتی از این فیلم در شبکه‌های اجتماعی بازنشر شد.
سایت روزنامه همشهری در گزارشی به نقل از شبکه‌های اجتماعی به ادعای «تجاوز به این زن» و «باردار شدن» او اشاره کرده بود که گفته شده برای اعتراض به خانه مدیر یکی از پالایشگاه‌های نفت آبادان رفته بوده است؛ موضوعی که‌‌ مقامات قضائی آن را تایید نکرده‌اند.
امیر سام کیایی، معاون اجتماعی فرماندهی انتظامی آبادان در مورد فیلم منتشر شده گفته اختلاف شخصی با صاحبخانه علت درگیری در «بریم» آبادان بوده است؛ همچنین مأمور خاطی حراست فیزیکی پالایشگاه دستگیر شده است.
صادق مرادی، رئیس دادگستری استان خوزستان در گفت‌وگو با خبرگزاری میزان‌‌ نیز گفته که این زن به خاطر «تسویه مالی» این کار را کرده است.

رپرتاژ صداوسیما

روایت‌های متفاوت از ماجرا و اما و اگرها حول محور این فیلم‌‌ ادامه داشت‌‌ تا صداوسیما براساس یک رویه معمول‌‌ با جانبداری از یک طرف قضیه وارد ماجرا‌‌ شد و در یک برنامه رپرتاژگونه به خانواده مردی که زن جوان را کتک زده بودند تریبون داد.
آنان نیز زن جوان را متهم به دزدی کردند که با هدف سرقت وارد منزل آنان شده و با استفاده از سلاح سردی که در اختیار داشته ضمن آن که افراد حاضر در منزل را تهدید کرده برخی از اعضای خانواده را نیز زخمی کرده است.
بعد از این برنامه رپرتاژگونه طبق رویه معمول نوبت به انگ و برچسب زدن به دختر جوان و‌‌ اجبار برای «روانی» خواندن وی و همچنین انداختن توپ به زمین رسانه‌های خارج‌‌ از کشور‌‌ شد.
صداوسیما با پخش یک ویدئو از زنی که صورتش محو شده بود، وی را همان دختر خونین آبادان معرفی کرد. در این ویدئو فردی که با دوربین صحبت می‌کند می‌گوید که «کارم را قانونی پیگیری می‌کنم» و «به رسانه‌های خارجی ارتباطی ندارد و تمام شایعات آنها واقعیت ندارد؛ مردم توجه نکنند».
در فیلمی که تلویزیون پخش کرده، این دختر در این مورد که چگونه مورد ضرب و شتم قرار گرفته، توضیح می‌دهد و می‌گوید می‌خواسته با پدر خانواده صحبت کند که با پسر و همسر او درگیر می‌شود. او توضیح می‌دهد که چون قبلا کیفش را زده بودند، همیشه برای دفاع از خودش کاتر همراه دارد و وقتی پسر خانواده به او مشت زده، او هم با کاتر به دست پسر زده است. او در این ویدئو از مردم می‌خواهد به «شایعات» توجه نکنند و می‌گوید که از آن مرد «باردار» نیست.
مردی که تلویزیون ایران‌‌ او را پدر دختر‌‌ معرفی‌ می‌کند، نیز جلوی دوربین‌ می‌گوید فرزندش از لحاظ روانی مشکل دارد، دارو مصرف‌ می‌کند و در این زمینه‌‌ پرونده پزشکی دارد.

قربانی‌های گناهکار

اصرار به روانی خواندن زنانی که تحت ظلمی قرار گرفته‌‌ و علیه آن به پا خاسته‌اند همیشه وجود داشته است. در ماجرای دختر آبی نیز مردم این گونه برخوردها را شاهد بودند.‌‌ سحر خدایاری که به دختر آبی معروف شد، به‌خاطر تلاش برای ورود به ورزشگاه و دیدن بازی فوتبال دستگیر و با پرونده قضایی روبه‌رو شد، به همین دلیل دست به خودکشی از نوع خودسوزی زد و جانش را از دست داد. در آن‌زمان نیز برخی از رسانه‌ها تلاش داشتند دختر آبی را روانی و بیمار دوقطبی معرفی کنند. در موضوع رومینا دختر نوجوانی که به دست پدرش با داس سر بریده شد، نیز این گونه اظهارنظرها وجود داشت‌ بسیاری رومینا را دختر فراری قلمداد کردند. گویا دست‌هایی در کار هستند که همیشه تلاش‌ می‌کتد که قربانی مقصر جلوه داده شود. در موضوع دختر آبادان برخی با استناد به برنامه رپرتاژطور صداوسیما‌‌ که تلاش داشت دخترآبادان را دزد معرفی کند، تجاوز را شایعه خواندند و‌‌ گفتند زن دزد و شرور بوده است!‌‌ حتی اگر این فرضیه صحیح باشد آیا بدن زن حتی اگر دزد و شرور باشد حق مردان است و تعرض و خشونت‌‌ به آن جایز! البته بسیاری معتقدند ادعاهای دختر آبادان و پدر وی در مقابل تلویزیون تحت فشار بوده است و زبان بدن آنان حاکی از آن است که به اجبار تن به مصاحبه داده و مجبور به گفتن حرف‌هایی شده‌اند که شاید در خلوت خود آن را قبول و باور ندارند.

تلاش برای پاک کردن صورت مسئله

بعد از ماجرای دختر آبادان مانند موارد مشابه، به جای حل مسئله پاک کردن صورت مسئله مورد توجه برخی از مسئولان قرار گرفت و حمید ملانی پور، دادستان آبادان از برخورد با منتشر کنندگان فیلم سخن گفت. وی در خصوص افرادی که‌‌ این فیلم را منتشر کردند گفت:تحقیقات مقدماتی برای برخورد قانونی، توسط مراجع اطلاعاتی،‌‌ با آنان صورت خواهد گرفت‌. در صورتی که در بسیاری کشورهای دیگر برخلاف این رویه در جریان است و حتی به این افراد پاداش داده‌ می‌شود ولی در ایران به جای پرونده‌سازی برای مجرم‌های واقعی منتشر کنندگان آن مورد تعقیب قرار‌ می‌گیرند.
ماجرای دختر آبادان و حاشیه‌های آن، مرد مشهدی که به دست پلیس کشته شد و... نشان‌ می‌دهد اعمال خشونت، دیدن خشونت و چهره‌های پوشیده شده با خون برای بخش قابل توجهی از جامعه عادی شده است. بدیهی است که خشونت، خشونت را بازتولید‌ می‌کند و تا زمانی که رویه عوض نشود این چرخه ادامه دارد.