چاپ خبر
ولی‌الله شجاع پوریان
از قضا سرکنگبین صفرا فزود
روزنامه همدلی   |   26 فروردین 1397   |   کد خبر: 45685   |   لینک خبر:   hamdelidaily.ir/n45685

هفته گذشته، بیان جمله «العقل السالم فی‌البدن السالم» توسط دکتر «سیدابراهیم امینی» نایب رئیس شورای اسلامی شهر تهران، بهانه تخریب او در فضای مجازی شده است. اینجانب از زاویه حوزه مطالعات تخصصی خود که زبان و ادبیات عرب است، برای تنویر افکار عمومی و رسانه‌ها در قالب این یادداشت، توضیحاتی را در این خصوص عرضه می‌کنم.
وام‌گیری زبانی، پدیده‌ای است که به دلایل مختلف از جمله انعطاف‌پذیری و تلاش زبان‌ها برای زنده ماندن صورت می‌گیرد. موضوع وام‌گیری زبان‌ها از همدیگر، پدیده‌ای عمومی است که هیچ زبانی در دنیا از آن مصون نیست. این پدیده در شاخه‌ای از دانش زبان‌شناسی جدیدی بررسی می‌شود که «زبان‌شناسی اجتماعی» نام دارد. برخی بررسی‌ها نشان می‌دهد که نسبت کلمات بیگانه در بعضی از زبان‌های اصلی بسیار زیاد است که می‌توان به گستردگی واژگان عربی در فارسی اشاره داشت.
پیش از انقلاب و در رژیم گذشته برای عرب‌زدایی از زبان فارسی تلاش‌هایی صورت گرفت که به دلیل حجم گسترده واژگان عربی در فارسی، ناکام مانده است. این‌جانب در مقاله‌ای بلند زیر عنوان «فرآیند وام‌گیری و تعامل واژگانی بین زبان فارسی و زبان عربی» به واکاوی تعامل و ارتباطات زبان فارسی و عرب پرداخته‌ام که در مجله علمی و پژوهشی (ISC) انجمن ایرانی زبان و ادبیات عرب (شماره 38 بهار 1395) به چاپ رسیده است.
از این زاویه، به عنوان فردی که اندک آشنایی با این مقوله و بحث دارم، تایید می‌کنم که هر سه واژه‌ای که در جمله معروف «العقل السالم فی البدن السالم» آمده است کاملا عربی است که به اشکال و عبارات متعدد و مختلفی در متون عرب آمده است که بیان برخی مصادیق خارج از حوصله این مقال کوتاه است.
از این‌رو، بیان جمله موصوف توسط استاد فرهیخته دکتر امینی فاقد هرگونه اشکال و به دور از هر اشتباه بوده است. دکتر امینی از دانش‌آموختگان رشته حقوق است که در ایران با فقه اسلامی و زبان عربی آمیختگی بالایی دارد و فهم این جمله بسیط و ساده عربی بر او دشوار نبوده است.
پیشینه و سوابق پرافتخار ایشان از جمله تحصیل در برترین دانشگاه‌های دولتی کشور، نمایندگی دوره ششم مجلس شورای اسلامی و عضویت هیات رئیسه آن مجلس، عضویت پیگیری و نظارت بر اجرای قانون اساسی، عضویت هیات رئیسه حزب اعتماد ملی، وکیل پایه یک دادگستری و هیات علمی دانشگاه و امروزه عضویت و نایب‌رئیس شورای اسلامی پایتخت، ازجمله کارنامه پرپیمانه اوست.
کسانی که به قصد تخریب شخصیت او به این جمله سخنان او دست یازیده‌اند، نشان داده‌اند هم خود فاقد دانش و اطلاع لازم هستند و هم برای تخریب دکتر امینی دستشان خالی است و از این‌رو به قول مولوی باید گفت «از قضا سرکنگبین صفرا فزود.»