روز خبرنگار و زوایایی که باید بهتر دید
  ولی‌الله شجاع پوریان (مدیر مسئول)
۱- صفحه اول

۲- سیاست

۳- سیاست

۴- جامعه
۵- ویژه شهرستان
۶- اقتصاد
۷- فرهنگ و هنر
۸- صفحه آخر

1483

در پنجمین سالگرد توافق هسته‌ای از سوی کشورهای بزرگ ابراز شد

نگرانی جهانی از آینده برجام

همدلی| برجام در پنجمین سالگرد خود حال و روز خوشی ندارد. با خروج آمریکا از این پیمان و عدم حمایت کشورهای اروپایی از منافع ایران امید چندانی به ادامه حیات برجام وجود ندارد. ایران هر بار یک گام مهم از تعهدات خود را بر اساس برجام کم می‌کند. ولی به هرحال کشورهای مختلفی نگران عواقب از بین رفتن کامل برجام هستند. روسیه و چین تلاش می‌کنند حداقل با موضع‌گیری سیاسی هم که شده به ادامه حیات آن کمک کنند، ولی ایران آن گونه که مقامات اعلام می‌کنند خیلی تمایلی به ادامه تعهدات یک‌جانبه ندارد.
سفیر جمهوری اسلامی ایران در فرانسه همزمان با پنجمین سالگرد انعقاد «برجام» دوشنبه شب در رشته توئیتی نوشت:«در تاریخ ۱۴ ژوئیه ۲۰۱۵، پس از سیزده سال مذاکرات پیچیده، سخت و به عبارتی بی‌نظیر، ایران با گروه کشورهای ۵+۱ درخصوص مباحث هسته‌ای به تفاهمی تاریخی موسوم به برنامه جامع اقدام مشترک - برجام دست یافت. توافقی در راستای تقویت و استحکام رژیم عدم اشاعه، با رعایت درک متقابل و منافع طرفین.»
قاسمی ادامه داد:«اما از آنجایی که رژیم مستبد و زیاده‌خواه آمریکا هرگز در حسن انجام تفاهمات و اجرای توافقات قابل اعتماد نبوده و نیست، از همان ابتدا ایالات متحده با قصور در انجام وظایف و تعهدات پذیرفته شده در برجام، در برابر حسن نیت ایران و یک آزمون تاریخی، کارشکنی‌های خود را آغاز کرد و سرانجام در ۸ماه می‌۲۰۱۸، ایالات متحده به رهبری ترامپ، به صورت یکجانبه و برخلاف تمامی موازین شناخته شده بین‌المللی از برجام خارج شد و با نقض قطعنامه ۲۲۳۱ به عنوان یک عضو شورای امنیت، متحدین خود و سایر اعضاء را نیز به خروج از برجام تشویق کرد و سخت‌‌ترین تحریم‌ها در طول تاریخ بشریت را علیه ملت بزرگ و صاحب تمدن و متعهد به تمامی موازین ‌‌بین‌المللی اعمال و سایر اعضای جامعه ‌‌بین‌المللی را به لزوم پیروی از قوانین فرامرزی آن کشور تهدید کرد.»
سفیر ایران در فرانسه گفت:«دول اروپایی و بخصوص دیگر شرکای برجامی، ایران را تشویق به استمرار حضور در این توافق کرده و با وعده ایجاد یک سازوکار مالی برای تجارت با ایران، از آمریکای گریزان از تعهدات جهانی و ‌‌بین‌المللی، انتقاد کردند.» قاسمی افزود:«ایران با تمام توان سعی دارد کشور متعهد به قوانین ‌‌بین‌المللی و موازین شناخته شده جهانی باشد، اما گویند صبر و تحمل نیز حد و مرزی دارد. ما هرگز آغازگر هیچ اقدام خلاف موازین ‌‌بین‌المللی نخواهیم بود، اما در صورتی که شرکای برجامی ایران نتوانند به تعهدات خود عمل نمایند، ایران به تنهایی نمی‌تواند کشور عضو برجام باقی بماند.
آمریکا می‌خواهد برجام را نابود سازد و دیگر کشورهای طرف برجام را نیز از این معاهده به بهانه‌های واهی و استدلال‌های پوچ و پوسیده خارج کند.» قاسمی در ادامه نوشت:«ما تمامی کشورهای عضو برجام، سایر کشورهای جهان و مجامع ‌‌بین‌المللی را که سازمان ملل ملهم از نگاه و آراء آنهاست، به هوشمندی و هوشیاری در برابر اقدام خطرناک آمریکا فرا می‌خوانیم.»

درخواست روسیه برای اراده سیاسی

وزارت امور خارجه روسیه در بیانیه‌ای از کشورهای عضو برجام و همه کشورهای عضو سازمان ملل خواست تا برای حفظ و دفاع از آن اراده سیاسی از خود نشان دهند. وزارت خارجه روسیه روز سه‌شنبه در بیانیه‌ای به مناسبت پنجمین سالگرد امضای برجام نوشت:«از همه شرکا در برجام و بقیه اعضای سازمان ملل دعوت می‌کنیم از خود اراده سیاسی برای دفاع از این توافق ‌‌بین‌المللی نشان دهند.» در بیانیه گفته شده است:«کشورهای عضو سازمان ملل حق برای اشتباه در این مورد (برجام) ندارند.» در بخش دیگری از بیانیه خاطرنشان شده است که مخالفان برجام هیچ راه حلی برای جایگزینی آن ارائه نکرده‌‌‌اند.
در بیانیه گفته شده است: «موفقیت برجام به این خاطر امکان‌پذیر شد که طرف‌های شرکت‌کننده در مذاکرات توانستند زبان مشترک یافته و به نگرانی‌های یکدیگر توجه کرده و آن را درک کنند و مهم‌‌تر از همه ‌‌‌این‌که کلید برای حل و فصل یکی از پیچیده‌‌ترین و طولانی‌‌ترین وضعیت مناقشه‌ای در عرصه عدم انتشار را با تکیه بر قوانین ‌‌بین‌المللی و ابزارهای پذیرفته شده بیابند.»
وزارت خارجه روسیه می‌گوید:«شانس برای بازگشت برجام به مسیر پایدار هنوز وجود دارد. روسیه مصمم است همه تلاش‌های ممکن را برای این منظور به‌کار گیرد و شرکای خود را برای همکاری به منظور یافتن راه حلی برای کاهش تنش‌ها و حفظ برجام از اقدامات تهاجمی آمریکا متقاعد کند.»
در بیانیه اضافه شده است: «مخالفان برجام هیچ راه حلی برای جایگزینی آن ندارند. دستور کار آنها فقط بر تخریب استوار شده است. آنها برای ارضای بلندپروازی‌های خود و احساس دروغین موقعیت انحصاری و بی‌نظیر خود آماده‌‌‌اند به هر اقدام غیرعاقلانه‌ای دست بزنند و با فسخ توافقنامه و دامن زدن به تنش‌های سیاسی و نظامی در خاورمیانه در شورای امنیت بحران برمی‌انگیزند و با ایجاد هیاهو سعی دارند اهداف مبارزات انتخاباتی خود را حل کنند.» در پایان خاطرنشان شده است: «این مسیر به بن‌بست می‌رسد. برجام برای این تنظیم و طراحی شد تا از سناریوهای به‌کارگیری زور جلوگیری کند و خطر وقوع جنگ‌ها را که منطقه خلیج فارس را دربرگرفته بود برطرف کند. برجام امروز هم جایگزینی ندارد.»

مسئول سیاست خارجی اروپا: تلاش می‌کنیم

«جوسپ بورل» مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا روز سه‌شنبه با صدور بیانیه‌ای به مناسبت پنجمین سالگرد توافق برجام اعلام کرد مصمم است هر اقدام ممکن را برای حفظ این توافق انجام دهد. در این بیانیه که یک نسخه آن در تارنمای اقدام خارجی اتحادیه اروپا منتشر شده، آمده است:«در پنجمین سالگرد برنامه جامع اقدام مشترک (برجام)، حفظ این توافق بیش از هر زمان دیگری اهمیت دارد.» این بیانیه می‌افزاید:«برجام تنها ابزاری است که به جامعه جهانی درباره [ماهیت صلح‌آمیز بودن] برنامه اتمی ایران اطمینان می‌دهد. این توافق شامل تعهدات اتمی برای ایران است که باید در ازای رفع تحریم‌های بین‌المللی با نگاه به عادی‌سازی روابط تجاری و اقتصادی با ایران اجرا شود.»
«جوسپ بورل» در پایان بیانیه یاد شده تصریح کرد که در کسوت مسئول هماهنگ کننده برجام مصمم است که با همکاری سایر طرف‌های مشارکت کننده در این توافق و جامعه‌ جهانی این سند را حفظ کند.وی خاطرنشان کرد:«ما نباید تصور کنیم که فرصت دوباره‌ای در آینده برای جامعه جهانی مهیا خواهد شد، تا بتواند به برنامه‌های هسته‌ای ایران به این شکل وسیع و جامع بپردازد.»

چین: جامعه جهانی آمریکا را تحت فشار بگذارد

«هوا چون اینگ» سخنگوی وزارت خارجه چین روز سه‌شنبه به مناسبت پنجمین سالگرد امضای توافقنامه برجام در بیانیه‌ای با تاکید بر ‌‌‌این‌که کشورش قاطعانه از توافق هسته‌ای سال ۲۰۱۵ ایران حمایت می‌کند از جامعه ‌‌بین‌المللی خواست آمریکا را برای بازگشت به این توافق مهم ‌‌بین‌المللی، تحت فشار بگذارد.
خانم هوا با اشاره به ارسال نامه هفتم ژوئن «وانگ یی» وزیر خارجه چین به دبیرکل سازمان ملل و اعلام مواضع چین درباره موضوع هسته‌ای ایران یادآوری کرد که ما همچنان قاطعانه به این توافق پایبند هستیم.
سخنگوی وزارت خارجه چین با یادآوری رویکرد نامناسب آمریکا در برابر مقررات و معاهدات ‌‌بین‌المللی و خروج این کشور از بسیاری از توافقنامه‌ها و سازمان‌های ‌‌بین‌المللی افزود: «آمریکا در ماه می‌ سال ۲۰۱۸ از برجام خارج شد که نقض کامل قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت محسوب می‌شود. این تخطی و نقض آشکار قطعنامه، باعث شکل‌گیری تنش پیرامون برنامه هسته‌ای ایران شده است، اکنون هم آمریکا با تلاش برای تمدید تحریم تسلیحاتی ایران و بازگرداندن ساختار تحریم‌های گذشته علیه تهران، همچنان برجام را تهدید می‌کند و در مسیر تخریب این توافق ‌‌بین‌المللی حرکت می‌کند.»
به گفته وی همه طرف‌ها باید از گفت‌وگو و رایزنی بین آژانس ‌‌بین‌المللی انرژی اتمی و ایران برای حراست از این توافق و برون‌رفت از این منازعات حمایت کنند. این پشتیبانی باید هر چه سریع‌‌تر انجام شود. همزمان جامعه ‌‌بین‌المللی باید مشترکا از آمریکا بخواهد از بازگرداندن تحریم‌ها علیه ایران در شورای امنیت خودداری کند و به توافق هسته‌ای و ساختار درست شورا بازگردد.
سخنگوی وزارت خارجه چین با اشاره به ‌‌‌این‌که پکن به تلاش‌های خستگی‌ناپذیر خود برای حراست از صلح و ثبات در خاورمیانه و ساختار عدم اشاعه ادامه می‌دهد تاکید کرد:«چین بر چند جانبه‌گرایی و اقتدار شورای امنیت سازمان ملل و حقوق ‌‌بین‌المللی و نظم استوار برپایه این مقررات تاکید دارد. برجام در تاریخ ۱۴ ژوئیه ۲۰۱۴ منعقد شد و متعاقبا از سوی شورای امنیت سازمان ملل متحد(قطعنامه ۲۲۳۱) به اتفاق آراتصویب شد. این یک دستاورد چندجانبه برای نظام عدم اشاعه تسلیحات هسته‌ای است که در برقراری امنیت منطقه و جهان سهم به سزایی دارد.براساس این توافق، نظارت و راستی‌آزمایی بی‌سابقه‌ای [از فعالیت‌های هسته‌ای ایران] توسط آژانس بین‌المللی انرژی صورت می‌گیرد که جا دارد در این خصوص از اقدامات حرفه‌ای، فنی و بی‌طرفانه آژانس قدردانی کنم. از این‌رو، اجرای کامل برجام از سوی تمام طرف‌ها حیاتی است.»