تفکیک قوای یک‌طرفه
محسن خرامین ( روزنامه نگار)
۱- صفحه اول

۲- سیاست

۳- سیاست

۴- جامعه
۵- ویژه شهرستان
۶- اقتصاد
۷- فرهنگ و هنر
۸- صفحه آخر

1458

کرونا و حاکمیت قانون

محمدعلی رضایی (وکیل دادگستری)
کشور عزیز ما ایران، به رغم برخورداری از مواهب طببعی کم‌نظیر، میراث فرهنگی و تاریخی ممتاز و بهره‌مندی از توانمندی‌های انسانی شایسته، آن‌طور که بایسته است، نتوانسته جایگاهی فراخور در عرصه بین‌المللی به‌دست بیاورد و سالیان متمادی است در جاده صعب‌العبور و سنگلاخِ گذار به مسیر توسعه با گام‌هایی به مراتب آهسته بدون پیوستگی قدم بر می‌دارد. به نظر می‌رسد در کنار دیگر عوامل، مغفول و معطل ماندن و بعضا مخدوش‌شدن حاکمیت قانون در همه عرصه‌ها، علت‌العلل قرار گرفتن در شرایط بغرنج فعلی است. حاکمیت قانون از مهم‌ترین دستاورد‌های بشری و متاسی و متاثر از آن جلوه‌گری اصل تفکیک قوا جهت اداره امور کشورهاست که به دستاویز بلاوجه نظارت، دخالت‌های ناصوابی در امور هر کدام از قوا، راه نیل به رشد، پیشرفت و غایت مطلوب توسعه را ناهموارتر می‌کند. اصل حاکمیت قانون ایجاب می‌کند تصمیم‌سازان و تصمیم‌گیران با نصب‌العین قرار دادن حق مطالبه‌گری برای شهروندان و تکلیف به پاسخ‌گویی، همواره خود را مکلف به ارائه گزارش عملکرد به مردم در حیطه مسئولیت دانسته و این مهم بدون اغماض مجال پردازش واقع‌بینانه پیدا کند. در روزهای اخیر ورود مهمان ناخوانده‌ای مهلک یعنی ویروس کرونا، به شکل حیرت‌آوری تمامیت جسمانی و روانی آحاد شهروندان را با مخاطرات جدی مواجه کرده و منجر به فوت و درد و رنج بخشی از جامعه شده است، در نتیجه با وام‌گیری از اصل حاکمیت قانون بر محوریت شفاف‌گویی جهت گردش آزاد اطلاعات، ابهامات و انتظارات محل توجه و تامل و تدبیر جدی هستند.
۱.وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی که باید برحسب رسالت ذاتی خود یگانه متولی تمشیت و نظارت بر این پدیده نوظهور باشد، صادقانه و شجاعانه گزارشی مستند از نحوه ورود با تعیین کانون شیوع و اشاعه با تعیین تدابیر پیشگیرانه بخشی و ملی را ارائه کند.
۲.در صورتی که با مخدوش شدن اصل تفکیک قوا و در نتیجه مغفول ماندن حاکمیت قانون، دستگاه‌های دیگری مانع از انجام رسالت ذاتی این وزارتخانه شده‌‌اند، مراتب شفاف و صادقانه به مردم ارائه شود.۳.چشم‌‌انداز آتیه قلمرو گسترش این ویروس تعیین و اقدامات کنترلی به شکل واقع‌بینانه‌ای ولو آنکه منجر به تعطیلی کل کشور شود، بیان کند.
۴.وزارتخانه پیش گفته یگانه دستگاه نظارتی با امکان مداخله در تمام امور مد نظر قرار گرفته و چنانچه دیگر دستگاه‌ها و نهادها امکانات و توانمندی‌هایی دارند، صرفا ابزار معین باشند.
۵.دستگاه قضایی به عنوان یگانه مرجع رسیدگی به تظلمات، بدون اغماض و مصلحت‌اندیشی با کسانی که عامل ورود ویروس و انتشار آن بوده و از اتخاد تدابیر پیشگیرانه لازم ممانعت کرده و در نتیجه امر درمان با صعوبت مواجه شده است، با استعانت از ظرفیت‌های قانونی برخورد کند. ۶.لازم بود، نمایندگان مجلس شورای اسلامی که باید در راس امور قرار گیرد، خلاءهای قانونی ناشی از مواجه شدن با این پدیده مهلک نوظهور را قانون‌انگاری کرده و به وظایف و رسالت‌های تقنینی در این بزنگاه تاریخی عمل می‌کردند. اکنون آنان باید علت تعطیلی مجلس و واگذاری امور به قضا و قدر را صادقانه به موکلین عام و خاص خود گزارش دهند.
۷.‌‌‌‌رئیس جمهور به عنوان پاسدار واقعی قانون اساسی در مواجه شدن با این پدیده نوظهور گزارش دهد منشأ اثر کدام‌یک از اقدامات قانونی بوده که برآیند آن منجر به انجام این رسالت خطیر شده است.
۸‌.کرونا نشان داد زیرساخت‌های بهداشتی و درمانی کشور به‌رغم بهره‌مندی از کادر پزشکی و درمانی متخصص، توانمند، ایثارگر و صد‌البته حماسه‌آفرین، به شدت نیازمند بازنگری و جراحی تمام‌عیار سیستمی است. دولت چه برنامه‌ای برای رفع این مشکلات در کوتاه‌مدت و بلندمدت دارد؟
۸.در این ایام که گفته می‌شود در خانه ماندن یگانه طریق مصون ماندن از این بلای بنیان برانداز است، سامانه تامین اجتماعی ملی ناکارآمدی خود را نشان داده و عدم ارائه طریق جانشینی محیط‌های تعطیل شده کسب و کار گواهی متقن بر این مدعاست. باید مشخص شود وضع معیشت اقشار آسیب‌پذیر در دوران قرنطینه چه خواهد شد.
۰۹صدا و سیما که بر حسب رسالت ذاتی خود باید پاسخگوی مطالبات کلان آحاد شهروندان باشد، با بازنگری اساسی در سیاست‌های راهبردی و با پردازش بر برنامه‌های همه‌پسند و سرگرم‌کننده از آلام این ایام بکاهد و نقشی فعال‌تر در راهنمایی مردم در مقابله با این بیماری خطرناک داشته باشد.
انشاءالله که در سایه عنایات حضرت حق به زودی سایه شوم این ره‌آورد چینی مهلک از کشور ما رخت بر بسته و کشتی متلاطم امروز به سمت ساحل آرامش و آسایش هدایت شود.