سال 98 را دقیق ببینیم
ولی‌الله شجاع پوریان (صاحب‌امتیاز)
۱- صفحه اول

۲- سیاست

۳- سیاست

۴- جامعه
۵- ویژه شهرستان
۶- اقتصاد
۷- فرهنگ و هنر
۸- صفحه آخر

داریوش قنبری با اشاره به ارزیابی مدیریت بحران دولت در گفت‌وگو با همدلی

عملکرد دولت را منصفانه ببینیم

همدلی| آسو محمدی: شاید بدبین‌ترین افراد هم گمان نمی‌کردند سالی که با سیل ویرانگر آغاز شد با زلزله آذربایجان و بحران بنزین و فاجعه آبان و ماجراهای تکان‌دهنده هواپیمای اوکراینی و مرگ ده‌ها تن از شرکت‌کنندگان مراسم تشییع در کرمان ادامه یافت، در واپسین روزهای خود با بحران کرونا به پایان تقویمی خود نزدیک شود.
در همه این بحران‌ها همیشه گوشه نگاه مردم و افکار عمومی به عملکرد دولت و اقداماتی بود که مسئولان دولتی و نهادهای مرتبط با مدیریت بحران انجام می‌دادند و می‌دهند. خیلی از جریان‌ها معتقدند که دولت اساسا ناکارآمد است و خیلی هم می‌گویند به دلیل شرایط موجود دولت اساسا کاری از دستش بر نمی‌آید. در همه این بحران‌ها دولت چگونه عمل کرد؟ آیا اقدامات قابل قبولی داشت؟
در ارتباط با ارزیابی عملکرد دولت در مدیریت بحران در یک سال اخیر «داریوش قنبری»، فعال سیاسی اصلاح‌طلب به همدلی می‌گوید: در مجموع باید بگویم که باید ببینیم دولت در ارتباط با بحران‌ها چه توانایی‌ها و ظرفیت‌هایی دارد. به نظرم دولت در تمام این بحران‌هایی که شما به آن اشاره کردید آنچه که در توانش بوده را به کار گرفته است. اما واقعیت این است که دولت دستش پر نیست. اینکه انتظار داشته باشیم که دولت معجزه کند، انتظار بی‌جایی است و با واقعیاتی که ما در جامعه می‌بینیم سازگاری ندارد و با این توانایی نمی‌تواند انتظارات مردم را برآورده کند.
قنبری ادامه می‌دهد: به نظر من باید با توجه به مقدورات و توانایی‌هایی که دولت دارد باید سیاست‌ها و برنامه‌هایی را تنظیم و تهیه کرد. در کل اگر با توجه به توانمندی‌ها و ظرفیت‌ها بخواهیم ارزیابی کنیم، باید بگویم که دولت تمام توانایی‌اش را استفاده کرده است و توان دولت بیشتر از این نیست و نباید بیشتر از آن انتظار داشت. به‌ویژه در شرایطی که تحریم‌ها اقتصاد کشور را نشانه گرفته است و به وضعیت بسیار ناجوری کشانده است و خود دولت با بحران‌های عدیده‌ای دارد دست و پنجه نرم می‌کند از جمله کاهش درآمدها و همین بحرانی که بر سر بودجه سال آینده پیش آمده است می‌توانید ببینید.
انتظارات از دولت معقول و متناسب با توان، امکانات و منابع باشد
او بیان می‌کند: با این مسائل و معضلاتی که ما با آن مواجه هستیم، بایستی انتظارات از دولت معقول و متناسب با توان، امکانات منابع دولت باشد. اگر با این دید ارزیابی کنیم می‌توان نگاه منصفانه به عملکرد دولت داشت و مانند برخی سیاسیون دچار نگاه و تحلیل افراطی نشویم. کسانی که قبلا خودشان در قدرت بودند و عملکرد مناسبی نداشتند، این روزها صحبت از مدیرت بحران می‌کنند و طوری می‌خواهند مدیریت خودشان را جلوه بدهند که انگار زمانی که خودشان مدیر بودند کشور گل و بلبل بوده و هیچ مشکلی در کشور وجود نداشته است. در صورتی که ما می‌دانیم که این شکلی نبوده و نیست.
قنبری معتقد است بسیاری از انتقاداتی که درباره دولت صورت می‌گیرد عمدتا جنبه سیاسی و جناحی دارد و امکانات و منابع دولت را در نظر نمی‌گیرند. وی تأکید کرد: این موضوع را در نظر نمی‌گیرند که در شرایط تحریم صادرات نفت ایران از دو میلیون و 800هزار اکنون به چه وضعیتی رسیده است. می‌خواهند بدون توجه به این مسائل انتظار معجزه از دولت داشته باشند. متاسفانه در حمله به دولت و همفکران دولت، حتی بعضی‌ها که همفکر هم هستند و ادعای همفکری با دولت دارند، راه مناسب را نرفتند و نتیجه این شد که انتخابات اخیر باعث یاس و ناامیدی بیشتر مردم شد. هر گونه حمله به دولت و هر گونه ایجاد ناامیدی نسبت به دولت به نفع جناح رقیب و افراطیونی است که هیچگونه ارزشی برای مردم قائل نیستند و از نام مردم به نفع سیاست‌های‌شان بهره می‌گیرند و سوءاستفاده می‌کنند.
او در پاسخ به این سوال که با وجود عملکرد ضعیف دولت، چرا از دولت دفاع می‌کنید؟ گفت: شما جای رئیس جمهور بودید اکنون چه کار می‌کردید؟ شما در مملکتی زندگی می‌کنید که درآمدهای‌تان از دست رفته است. من همیشه گفته‌ام دولت جمهوری اسلامی را که مانند یک کارمند است، دو میلیون و 800هزارتومان(اندازه فروش نفت) حقوق داشته است، اکنون این درآمد به 300 هزار تومان کاهش پیدا کرده است، حالا شما می‌توانید که خانواده را اداره کنید؟ قطعا پاسخ منفی است. من می‌گویم که عملکرد دولت را بایستی با این واقعیت در نظر گرفت و نگاه باید منصانه باشد.
این فعال سیاسی تشریح کرد: بله من این نقد را قبول دارم که دولت در ارتباط با کرونا ضعیف عمل کرد، اما با توجه روابطی که اکنون ما با کشور چین داریم، قابل پیش‌بینی بود. قبول دارم که بایستی بهتر عمل می‌شد و امکانات بهداشتی مانند ماسک و ضدعفونی کنند و الکل هم گیر نمی‌آید. این یک ضعف بود که دولت باید از قبل این پیش‌بینی را انجام می‌داد. دولت خوب عمل نکرد یا به عبارتی شاید توانش را نداشته است.
باید پرسید که آیا دولت توان این را داشته است که ماسک بیشتری تولید کند اما نکرده است. آیا دولت امکان تولید مواد ضدعفونی کننده را داشته که نکرده است، اگر این طوری بوده است که انتقاد بر دولت وارد است، اما اگر توانش را نداشته این بحث دیگری است. اما در هر حال باید یک سری اقدامات از قبل انجام می‌گرفت. برای مثال در شرایطی که قابل پیش‌بینی بود که این ویروس به ایران می‌رسد، من در خبرگزاری‌های دیدم که ایران دو میلیون ماسک به کشور چین صادر کرده است. در شرایطی که وضع موجود قابل پیش‌بینی بود، بهتر بود که یک سری جاها را در نظر می‌گرفتند و همان موقع یک ستاد بحران شکل می‌گرفت. متاسفانه این وضعیت فقط مختص دولت نیست. در کشور ما همیشه با بحران‌ها این طور برخورد می‌شود و در این زمینه مشکلات اساسی داریم. البته دولت سکاندار عرصه و مسئولیت بیشتری است. این موضوع را کسی نمی‌تواند انکار کند. در هر حال اگر دولت در این زمینه قصوری کرده است، عملکرد آن قابل نقد است.
قنبری اضافه کرد: بحران فقط یکی دو تا نیست که. در همین 10 روز اخیر نوسان قیمت ارز خودش یک بحران بود که حداقل 20 درصد کاهش ارزش پول ملی را تجربه کردیم.
نکته دیگر این است که مراجع تصمیم‌گیر در کشور زیاد است و فقط دولت نیست. یا در همین زمینه FATF آیا نمی‌دانستند که ما قرار است وارد لیست سیاه شویم و قرار است چه مشکلاتی برای کشور به وجود بیاید؟ در کل مدیریت بحران در کشور ما ضعیف است. چه در ارتباط با کرونا و چه در ارتباط با سیل و زلزله و...اینکه چرا خوب عمل نشد یا نشده باید سهم دستگاه‌های تصمیم‌گیر را در هر وضعیت محاسبه کرد. نمی‌شود که همه چیز را به گردن دولت انداخت.