روزنامه سیاسی ، اجتماعی ، اقتصادی و فرهنگــی
 -  - 
17 مهر 1398  |  دانش و فناوری  |  کد خبر: 66779
0
0
گذرگاه تاریخ
گذرگاه تاریخ
همدلی: امروز‌ چهار‌شنبه نهم اکتبر 2019‌‌‌، ‌83روز تا آغاز سال 2020باقی مانده است. هفدهم مهر1398‌ است. با گذشت 203روز از سال خورشیدی جاری‌‌، 162روز به سال 1399باقی مانده است.
تسخیر کرمان و جنوب شرقی ایران، توسط شاه اسماعیل صفوی
516سال پیش در چنین روزی-نهم اکتبر سال 1503 میلادی؛ استان کرمان شامل سراسر جنوب شرقی ایران از جمله سواحل مربوط در خلیج فارس و دریای عُمان داوطلبانه به قلمرو شاه اسماعیل صفوی پیوست. به نوشته سایت نوشیروان کیهانی‌زاده، شاه اسماعیل که قبلا اُستان فارس را به قلمرو خود ضمیمه کرده بود، در همین سال فرمانروایان یزد و اصفهان و سپس خراسان را به اطاعت خویش در آورد. وی در هر یک از شهرهای عمده کشور خطاب به مردم گفته بود رسالت وی ترویج شیعه اثنی عشری و احیای امپراتوری ایران است. به نوشته مورّخان، وی به تحقّق هر دو وعده خود موفق شد. شاه اسماعیل این دو وعده و تصمیم را به عنوان برنامه کار خود، برای نخستین بار در سال 1502 میلادی در اجتماعی در شهر تبریز بیان کرده بود.
سالروز اعدام چه‌گوارا
52 سال پیش در چنین روزی-۹ اکتبر ۱۹۶۷؛«ارنستو رافائل گوارا دلاسرنا» معروف به ارنستو چه گِوارا در سن 39سالگی اعدام شد. وی اهل آرژانتین بود و نقش تاثیرگذاری در شکل‌گیری انقلاب کوبا داشت.
به عنوان یک دانشجوی جوان پزشکی گوارا سراسر آمریکای جنوبی را سفر کرده و پس از مشاهده فقر، گرسنگی و بیماری روحیه مبارزه در وی پدیدار شده بود. براساس داده‌های ویکی‌پدیا، در حالی که تمایل او برای کمک به سرنگون کردن آنچه او استثمار سرمایه‌های آمریکای لاتین توسط ایالات متحده آمریکا می‌دانست، رو به فزونی بود، بر آن شد تا در اصلاحات اجتماعی گواتمالا تحت ریاست جمهوری «خاکوبو آربنز» همراه شود، اما طولی نکشید که وی توسط سازمان سیا به دستور کمپانی یونایتد فروت در طی یک کودتا از سمتش مجبور به کناره‌گیری شد و همین جریان به نقطه عطف شکل‌گیری ایدئولوژی‌های سیاسی گوآرا بدل شد. پس از آن در مکزیکوسیتی با رائول و فیدل کاسترو دیدار کرد و به جنبش ۲۶ ژوئیه آن‌ها پیوست و با کشتی گِرَنما با هدف سرنگون کردن دیکتاتور کوبایی «فولخنثیو باتیستا» که مورد حمایت ایالات متحده بود، عازم سفر دریایی به کوبا شد. گوآرا خیلی زود به چهره‌ای مشهور و برجسته در میان انقلابی‌ها تبدیل شد، سپس به درجه فرمانده دوم ارتقا یافت و نقش کلیدی در طی دو سال مبارزات پیروزمندانه چریکی شورشیان علیه باتیستا ایفا کرد که در نهایت به سرنگونی رژیم باتیستا و روی کار آمدن انقلابیون به رهبری کاسترو انجامید.
پس از انقلاب کوبا، گوآرا عهده‌دار نقش‌های کلیدی متعددی در دولت جدید شد؛ که از آن‌ها می‌توان به بررسی درخواست‌های تجدید نظر و تیرباران برای افرادی که به جرم جنایت جنگی در طی دادگاه‌های انقلاب محکوم شده بودند، اصلاحات ارضی زمین‌های کشاورزی به عنوان وزیر صنایع، کمک و هدایت کمپین موفق سوادآموزی، فعالیت در دو سمت ریاست بانک ملی و مدیر آموزشی نیروهای مسلح کوبا و انجام سفرهای بین‌المللی به عنوان سفیر کوبای سوسیالیستی اشاره کرد، همچنین موقعیت و جایگاه او این اجازه را می‌داد تا عهده‌دار نقش محوری در مسائل مهم باشد که از آن جمله می‌توان به تعلیم شبه‌نظامیانی که عملیات خلیج خوک‌ها را سرکوب کردند یا مسئولیت آوردن موشک‌های بالستیک اتمی شوروی به کوبا که منجر به بحران موشکی کوبا در ۱۹۶۲ میلادی شد، یاد کرد. علاوه بر این او یک نویسنده فعال و خاطره‌نویس بود، از آثار او می‌توان به کتاب راهنمای جنگ چریکی یا کتاب پرفروش خاطرات موتورسیکلت که درباره سفرهایش با موتورسیکلت در آمریکای لاتین است، اشاره کرد. تجربیات و آموزه‌هایش او را به این باور رسانده بود که عقب ماندگی و وابستگی جهان سوم صرفاً ناشی از رویکرد امپریالیسم، استعمار نو و سرمایه‌داری انحصاری بود و تنها راه رهایی از آن حرکت به سوی پرولتاریا انترناسیونالیسم و انقلاب جهانی است. چه گوآرا در سال ۱۹۶۵ میلادی کوبا را به قصد صدور انقلاب ترک کرد، تلاش او ابتداً در کنگو-کینشازا و سپس در بولیوی ناکام ماند و در نهایت روز 9 اکتبر 1967در همان‌جا توسط نیروهای نظامی بولیوی با کمک سازمان سیا دستگیر و به سرعت تیرباران شد. هفته‌نامه تایم از او به عنوان یکی از ۱۰۰ فرد تاثیرگذار قرن بیستم نامبرده است.
زادروز جان لنون، شاعر و موزیسین معروف انگلیسی
79سال پیش در چنین روزی-۹ اکتبر ۱۹۴۰؛ جان وینستون لنون خواننده، ترانه‌سرا، موسیقیدان، آهنگساز و شاعر، از معروف‌ترین، شناخته‌ترین و برجسته‌ترین چهره‌های دنیای موسیقی راک، در انگلستان، به دنیا آمد. او به‌عنوان یکی از اعضای موسس گروه بیتلز و یکی از موثرترین افراد در افزایش بافت تاریخی موسیقی عامه‌پسند، در سراسر جهان شناخته شد. وی به‌همراه پل مک‌کارتنی یکی از موفق‌ترین مشارکت‌ها را در نوشتن ترانه در قرن بیستم انجام دادند. در ۱۹۷۰ که گروه آن‌ها از هم پاشید، وی به صورت انفرادی حرفه‌اش را ادامه داد، اما باعت انتقاد و حتی تحسین‌آمیز شدن آلبوم موسیقی او شد. شهرت لنون با آوازه‌خوانی در گروه موسیقی بیتلز شروع شد، گروهی که وی بنیان‌گذار و در واقع مغز متفکر آن به‌شمار می‌رفت و با عضو دیگر گروه (پل مک کارتنی) ایجاد کرده بود. این گروه ۱۲ آلبوم منتشر کرد که سال ۱۹۶۳ به بازار آمد. پس از آن‌که آهنگ اصلی آلبوم در صدر فروش در بریتانیا و آمریکا قرار گرفت، دیگر شهرت لنون فراگیر شده بود. در سال ۲۰۱۰، فروش آلبوم انفرادی لنون در ایالات متحده بیش از ۱۴ میلیون نسخه بود. وی روز هشتم دسامبر ۱۹۸۰، در حالی که همراه همسرش یوکو اونو به آپارتمان خود در ساختمان داکوتا در شهر نیویورک بازمی‌گشت، به دست یکی از طرفداران سابقش به نام مارک دیوید چَپمَن به ضرب چهار گلوله کشته شد.
درگذشت بهرام شفیع، از مجریان ورزشی ایران
یک سال پیش در چنین روزی-۱۷ مهر ۱۳۹۷ بهرام شفیع،گزارشگر، مجری و مدیر ورزشی درگذشت. نام و چهره او با برنامه هفتگی تلویزیونیِ ورزش و مردم که از دهه ۱۳۶۰ از شبکه یک پخش می‌شود، گره خورده‌است. همچنین، او ریاست فدراسیون هاکی را از سال ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۷، یعنی چهار دوره متوالی، بر عهده داشت. بهرام شفیع در سال ۱۳۳۵ در محله پامنار تهران به دنیا آمد. پدر وی کارمند وزارت دارایی بود. دوران ابتدایی به مدرسه برزویه رفت و دوران متوسطه را در دبیرستان علوی تهران گذراند.
او دارای کارشناسی علوم سیاسی از دانشگاه تهران بود و مدرک دوره ارشد تهیه‌کنندگی و گزارشگری از اتحادیه رادیو تلویزیونی آسیا-اقیانوسیه داشت.شفیع از زمان جوانی به گزارشگری علاقه داشت و در دبیرستان و دانشگاه، علاوه بر بازی فوتبال، به گزارشگری نیز می‌پرداخت و در دوران جوانی بازیکن تیم فوتبال قصر یخ تهران بود.پس از انقلاب ۱۳۵۷، همکاری خود را با سازمان صدا و سیما آغاز کرد و با شرکت در آزمون صدا و سیما در سال ۱۳۶۱ به استخدام رسمی این سازمان درآمد. او جزو نخستین نسل برنامه‌سازان ورزشی بعد از انقلاب در تلویزیون بود. بهرام شفیع در ۱۷ مهر ۱۳۹۷ دچار حمله قلبی و به بیمارستان بهمن تهران منتقل شد. با این وجود تلاش پزشکی موفقیت‌آمیز نبود و وی بر اثر این حمله قلبی در سن ۶۲ سالگی درگذشت.
استفاده از مطالب سایت با ذکر منبع بلامانع میباشد. طراحی و اجرا توسط: هنر رسانه