روزنامه سیاسی ، اجتماعی ، اقتصادی و فرهنگــی
 -  - 
17 مرداد 1397  |  فرهنگ و هنر  |  کد خبر: 51005
0
0
دیدگاه جواد صالحی‌اصفهانی استاد دانشگاه هاروارد بررسی شد
بهترین راه بهبود توزیع درآمد بین مردم در اقتصاد ایران
رتبه آنلاین| جواد صالحی‌اصفهانی که در اصل نیشابوری و از مخالفان سرسخت ارتباط کامل اقتصاد و سیاست است. او اعتقاد دارد که اگر نظام اقتصادی تصحیح شود، نظام سیاسی نیز در مسیر خود قرار خواهد گرفت. او یکی از پر‌استنادترین اساتید اقتصادی ایران در جهان است و الزامات توسعه اقتصادی ایران را در مقوله‌هایی می داند که برایش راهکارهایی نیز متصور است. در ادامه دیدگاه های او را که در حوزه ارتقای بهر وری در اقتصاد ایران گردآوری و تلخیص شده را می خوانید:
صالحی اصفهانی در خصوص اینکه چرا ایران با دراختیارداشتن منابع غنی مانند نفت و گاز، نمی‌تواند رشد مورد نیاز را تجربه کند، می گوید: منابع غنی به خودی خود موجب توسعه نمی‌شوند. به همان اندازه که این منابع شرایط مالی توسعه را فراهم می‌کنند، انگیزه افراد را هم کم می‌کنند. وقتی منابع نفتی افزایش یابد، درآمدها افزایش می‌یابد و رانت‌ها هم بیشتر می‌شود. پس، بهره‌وری کمتر می‌شود و درآمد بیشتر و تفاوت بین بهره‌وری و سطح زندگی بیشتر می‌شود. ولی در مقابل این موضوع، زمانی که درآمد و بهره‌وری به هم نزدیک شوند، مثل چین، رشد پایدارتر است.
او ادامه می دهد: در این کشور مردم مولد هستند؛ کار می‌کنند و سطح زندگی‌شان بالاتر می‌رود. اما در ایران ممکن است این رابطه از بین برود. یعنی ممکن است بهره‌وری کمتر شود ولی اگر دولت پول نفت دارد، افراد به دنبال مدرک‌های تحصیلی بروند که دولت پخش می‌کند و پاداش هم می‌دهد.
او با اشاره به سیستم‌های آموزشی خارج از کشور افزود: می‌بینید که دریافت مدرک در این سیستم‌های آموزشی بسیار سخت و دشوار است. در شرایط فعلی، دولت ایران به نحوی با درآمد نفت به مردم سوبسید می‌دهد که به دانشگاه بروند، مدرک بگیرند و چیزی هم یاد نگیرند. پس به این نتیجه می‌رسیم که منابع غنی تیغ دولبه است. از نظر انتظارات هم این سیستم مشکل ایجاد می‌کند. مردم کمتر می‌پرسند که چرا مهارت ندارند؟ اکنون همه شکایت دارند که چرا درآمدشان خوب نیست. به این دلیل که الگوی زندگی ما، الگوی زندگی مبتنی بر بهره‌وری نیست.
این اقتصاد دان جهانی با اشاره به راهکارهای موجود و دیدگاه‌های یارانی هم گفت: به جای اینکه بگویند چطور بهره‌وری را افزایش دهیم می‌گویند چرا با وجود منابع غنی که در اختیار داریم، سطح زندگی‌مان خوب نیست. این بدفهمی عمومی از علم اقتصاد است که مردم فکر کنند می‌شود با فروش منابع، مردم را بهره‌ور کرد.
او ادامه داد: باید به مردم انگیزه داد که به جای دریافت منابع از دولت، کار یاد بگیرند که پول دربیاورند. بعد هم دولت با استفاده از درآمد این منابع، جاده خوب، شهر خوب، پارک خوب، بیمارستان خوب و همه نیازهای یک زندگی خوب را برای مردم ایجاد کند. ولی اگر منابع را برای بهبود ساختار استفاده نکنیم و آنها را به سوبسید انرژی و دانشگاه و... تبدیل کنیم، با کمبود بهره‌وری و ازدیاد مدرک روبه‌رو خواهیم بود.
صالحی اصفهانی درباره سیاست گذاری های اقتصاد ایران و دولت مستقر هم معتقد است: درست است که سیاست آزادسازی اقتصاد برای پیشرفت ایران نقش مهمی دارد، اما درک نقش سیاست‌گذاری در بهبود مشکلات بازار کار، سرمایه و بهداشت بسیار مهم است. در کنار این موضوع، سیاسی‌شدن طرح‌ها هم از تحلیل درست آنها جلوگیری می‌کند.
وی افزود: درست است که مشکل انتخاباتی آقای روحانی حل شده و دیگر نیازی به رای ندارد، اما ساختار تصمیم‌گیری سیاست‌های اقتصادی در ایران به گونه‌ای نیست که نیروهای غیرسیاسی بتوانند روی آن تاثیر بگذارند. همان‌طور که گفتم، در ارزیابی سیاست‌گذاری، نهادهای غیردولتی و مستقل نقش محسوسی ندارند. اگر تمام تحلیل و بحث و تصمیم‌گیری در حوزه سیاسی باشد، صحنه ارزیابی تبدیل به رینگ بوکس می‌شود! یعنی مردم و مسئولان نه چیزی یاد می‌گیرند و نه قدمی رو به جلو برمی‌دارند. فقط باید ببینید چه کسی پرزورتر
است و همان برنده شود.
صالحی اصفهانی تاکید کرد: یک نکته اساسی این است که هدف اصلی سیاست نباید نزدیک‌کردن درآمد افراد یک جامعه باشد، بلکه هدف اصلی باید نزدیک‌کردن بهره‌وری افراد به یکدیگر باشد، به‌ویژه بهره‌وری افرادی که در خانواده‌های فقیر و پول‌دار بزرگ شده‌اند.
صالحی اصفهانی درباره سرمایه‌های خارجی و ارتباطش با رشد و توسعه اقتصادی هم گفت: هر کشوری برای توسعه نیازمند سرمایه‌گذاری است. بدون سرمایه‌گذاری بهره‌وری نیروی کار افزایش نمی‌یابد و سطح زندگی بالا نمی‌رود. سرمایه خارجی مکمل سرمایه داخلی است و برای دسترسی به تکنولوژی هم لازم است. اما سرمایه‌گذاری خارجی برای حل بعضی مشکلات مثل بی‌کاری جوانان به‌تنهایی کافی نیست، جایی خواندم گفته بودند اگر ۵٠٠‌ میلیون دلار سرمایه‌گذاری انجام شود، مشکل بی‌کاری حل می‌شود. اولا چنین پولی وارد اقتصاد ایران نخواهد شد. برعکس آنچه گفته می‌شود از نظر سرمایه خارجی و نسبت به شرق آسیا ایران نیروی کار ارزان و مهارت‌دیده چندان جذابی ندارد.
استفاده از مطالب سایت با ذکر منبع بلامانع میباشد. طراحی و اجرا توسط: هنر رسانه