روزنامه سیاسی ، اجتماعی ، اقتصادی و فرهنگــی
 -  - 
26 اردیبهشت 1397  |  گردشگری  |  کد خبر: 47196
0
0
گزارش میدانی همدلی از افزایش مصرف قرص‌‌های آرام بخش در بین دانشجویان به بهانه بالا رفتن تمرکز
دوپینگ دانشجویی با ریتالین
همدلی| آذر لطفی- «تا چشم بر هم بذاریم پایان ترم رسیده و کلی کتاب و درس‌های تلمبار شده‌رو دستمون باد کرده که تمرکزی هم برای خوندنش نداریم. پس اینجاست که باید دنبال راه میان‌بری بریم، راه‌میان‌بری که کوتاهی یک ترم را جبران می‌کنه.» رو به دوستانش می‌کند و با خنده شیطنت‌آمیزی می‌گوید«خدارو شکر دوستان خوبی هستیم و همیشه یک راه‌حل برای حل مشکلاتمون در چنته داریم که معجزه می‌کنه. واسه این ترم هم برنامه داریم که چگونه دوپینگ کنیم و شاخ غول امتحان را بشکنیم.» این سخنان «مهنا» است که ترم 4 است و در رشته فیزیوترابی تحصیل می‌کند. مهنا به صورت مستقیم به راه‌حل‌هایی که در شب‌های امتحان معجزه می‌کند و به قول خود باعث جبران کوتاهی یک ترم می‌شود، اشاره نمی‌کند اما «سهیلا» که شیمی می‌خواند و هم اتاقی اوست، به میان حرف مهنا می‌دود و می‌گوید: «برای شب امتحان نیاز به بیدار ماندن داریم بنابراین چاره‌ای نداریم به غیر از خوردن برخی قرص‌ها بخصوص قرص «ریتالین»که تمرکزمون را چند برابر کند و باعث بالا رفتن گیرایی فکرمان در زمان مطالعه می‌شود. واقعا این قرص‌ معجزه می‌کنه. من در یکی‌دو ترم پیش استفاده کرده‌ام اگر چه برخی اوقات اذیت شده‌ام اما به یک نمره خوب می‌ارزد.»
سهیلا می‌گوید: «اغلب کسانی که در شب امتحان به نیت موفقیت در امتحانات شب امتحان قرص می‌خورند می‌دانند مصرفش ضرر داره اما با این هزینه‌های سرسام‌آور اگر قرار باشد هر ترمی چند واحد نیز بیفتیم باید جل‌و پلاس خود را جمع کنیم و عطای دانشگاه را به لقایش ببخشیم و به ولایت خود کوچ کنیم» صحبت کردن در ملاء‌عام از قرصی که به گفته پزشکان حتی اعتیادآور نیز است در میان دانشجویان ننگ و عار نیست و اغلب آنان حتی برای یک بار هم که شده طعم آن را چشیده‌اند.
خانم یوسفی که نزدیک به 50 سال سن دارد و اکنون بعد از تولد 2 فرزندش تصمیم به ادامه تحصیل گرفته است و در مقطع ارشد درس می‌خواند،در مورد راهکارهای دانشجویان نسل جدید می‌گوید: مسائلی که اکنون وجود دارد ناشی از اختلاف نسل‌هاست.
وی با یادآوری زمانی که خود دانشجوی کارشناسی بوده و اکنون نزدیک به 30 سال از آن تاریخ می‎‌گذرد، می‌گوید: در آن زمان‌ها که چندان هم دور نیست تقلب تنها حربه دانشجویانی بود که در طول ترم از درس خواندن شانه خالی می‌کردند. اما اکنون به تناسب دگرگونی‌هایی که حاصل شده تقلب نیز جای خود را به مصرف قرص‌‌هایی که عمدتا مضر هستند، داده است. وی از مشاهدات خود تعریف می‌کند که چگونه در شب‌های امتحان، پای برخی دانشجویان به دلیل مسمومیت ناشی از این قرص‌ها به بیمارستان نیز کشیده شده است.
استفاده از قرص ریتالین بین دانشجویان مد شده است
مصرف قرص ریتالین برای شکستن شاخ غول امتحان فقط در میان دانشجویان دختر طرفدار ندارد، بلکه در میان دانشجویان پسر به مراتب رایج‌تر از دانشجویان دختر است. مجید دانشجوی ترم آخر کارشناسی ارشد متالوژی است او از ترم اول با قرص ریتالین آشنا شده است. اگرچه در ابتدا انگیزه مصرف او تمرکز بر امتحانات بود اما اکنون این قرص همنشین همیشگی او شده است. مجید می‌گوید استفاده از قرص ریتالین بین دانشجویان در شب‌های امتحان مد شده است. من ابتدا با نیت تمرکز و صرفا در شب‌های امتحان از این قرص استفاده می‌کردم اما تا به خود آمدم دیدم که گرفتار آن شده‌ام و اکنون حداقل روزی 4 عدد استفاده می‌کنم. مجید به موارد زیادی اشاره می‌کند که مصرف این قرص‌ها باعث اعتیاد و وابستگی آنان شده است. وی در مورد چگونگی تهیه این قرص گفت: دسترسی به این قرص چندان مشکل نیست. از عطاری‌ها تا دلالان و حتی برخی داروخانه‌ها نیز به راحتی این قرص را می‌فروشند.
ریتالین تحریک کننده سیستم عصبی است
زمانی که پای داروخانه‌ها وسط کشیده می‌شود برای صحت‌سنجی این موضوع به عنوان مصرف کننده به چند داروخانه مراجعه می‌کنم. به غیر از یک داروخانه که بعد از چند پرسش ساده تصمیم به فروش ریتالین بدون نسخه پزشک داشت، بقیه داروخانه‌ها نسخه پزشک یا برخی از مدارک از جمله کپی شناسنامه درخواست کردند. «وحید محمدی‌راد» که داروخانه‌اش نزدیک یکی از مراکز دانشگاهی است، در رابطه با افزایش درخواست قرص ریتالین که در بین دانشجویان به قرص «شب امتحان» معروف است، به همدلی گفت: هر ساله با آغاز فصل امتحانات درخواست برای خرید این قرص افزایش می‌یابد.
محمدی‌راد می‌گوید: ریتالین از دسته آمفتامین‌ها است و تحریک کننده سیستم عصبی محسوب می‌شود. این دارو برای برخی از بیماری‌ها کاربرد دارد اما مصرف خودسرانه آن به کاهش کارآیی سیستم مغز و اعصاب مرکزی منجر می‌شود.
وی یادآور شد که این قرص، دارویی است که بدون تجویز پزشک نباید مصرف شود. گاهی افراد این قرص را از جایی تهیه می‌کنند که دز شیشه و مواد مخدر آن به حدی بالا است که به دنبال فشار مغزی منجر به خونریزی مغزی و حتی مرگ فرد می‌شود. وی افزود: استفاده محدود و کنترل شده موادمخدر باعث عادت کردن بدن مصرف کننده به دوزهای پایین و در نتیجه ایجاد علاقه فرد به استفاده از دوزهای بالاتر و حتی مصرف داروهای سنگین‌تر و خطرناک‌تر می‌شود.
این پزشک داروساز با بیان اینکه استفاده قرص ریتالین اثرات عدیده‌ای دارد، گفت: آثارهای مهم استفاده این قرص عبارتند از ایجاد تحمل و وابستگی شدید، مشکلات رفتاری مانند پرخاشگری و بی‌خوابی، حالت تهوع و استفراغ، احساس سرگیجه و سردرد، خارش و جوش‌های پوست، دردهای شکمی، کاهش وزن و مشکلات معده، بروز خستگی بسیار زیاد پس از قطع مصرف می‌شود.
امتحانات بهانه‌ای برای اعتیاد
شب‌های امتحان نزدیک است و برخی دانش‌آموزان و دانشجویان به‌دلیل تبلیغات غلط و از روی ناآگاهی برای تقویت حافظه و شب‌بیداری از ریتالین استفاده می‌کنند. چند سالی است که درس‌خواندن و امتحانات نیز بهانه‌ای برای اعتیاد برخی دانشجویان شده است. بار‌ها دیده شده است که دانشجویان برای فرار از استرس و دلهره‌های امتحان و همچنین بنا به وجود این عقیده غلط که برخی از قرص‌ها که اعتیادآور نیز هستند ذهن را باز می‌کنند و تمرکز را افزایش می‌دهند، به دام اعتیاد می‌افتند. افزایش گرایش به سمت قرص‌های اعتیادآور از سوی دانشجویان به بهانه موفقیت در امتحان و درس، نسل جوان و تحصیلکرده جامعه را تهدید می‌کند و اگر این روند ادامه داشته باشد، در چند سال آینده شاهد پزشکان و مهندسان خماری هستیم که عبور از شب امتحان آنان را به ورطه هولناک اعتیاد کشانده است.
 متیل فنیدات که بیشتر به نام تجاری آن، ریتالین شناخته می‌شود، از مشتقات گروه آمفتامین‌هاست. ریتالین در سال 1954 به بازار دارویی جهان عرضه شد که در ابتدا دارویی برای درمان افسردگی، خواب‌آلودگی در طول روز و سندرم خستگی مزمن بود، اما به تدریج و با مطالعات بیشتر از آن در درمان بچه‌های بیش فعال استفاده شد، اما در سال 1998، دانشجویان، دانش‌آموزان دبیرستانی و نوجوانانی که قصد داشتند در شب‌های امتحان بیدار بمانند به مصرف کنندگان قهار این قرص پیوستند.
ریتالین دوپینگی خطرناک‌تر از کراک است
یک مددکار اجتماعی و کارشناس اعتیاد در رابطه با مصرف این قرص‌ها که در فصل امتحانات در میان دانشجویان رایج می‌شود.، به همدلی گفت: متاسفانه امروزه به اشتباه مد شده است که برای بیدار ماندن در شب‌های امتحان از داروی ریتالین استفاده ‌کنند و حتی استفاده از این دارو در بین این قشر آنقدر اپیدمی شده است که بسیاری از دانشجویان به آن قرص شب امتحان می‌گویند. در صورتی که مصرف قرص ریتالین که همزمان با فصل امتحانات میان دانشجویان رایج می‌شود خطرناک‌تر از مواد مخدر شیشه و کراک است و آثار سویی به دنبال دارد.
 «محمدعلی فتاحی» گفت: دانشجویانی که از این دارو با هدف دوپینگ در شب امتحان استفاده می‌کنند به صورت موقت دارای تمرکز و توجه بالا شده و کمتر می‌خوابند و حتی احتمال دارد نمرات بالایی در امتحانات نیز کسب می‌کنند، اما پس از مدتی به این دارو وابستگی روانی پیدا می‌کنند و نمی‌توانند مصرف آن را کنار بگذارند و این گونه به خیل عظیم معتادان کشور وارد می‌شوند.
این مددکار اجتماعی ادامه داد: مصرف این قرص‌ها اگرچه باعث تمرکز در شب امتحان می‌شود، ولی مضراتش بیشتر از فوایدش است. با توجه به روند رو به رشد مصرف این قرص لازم است به مردم آگاهی درست و کافی از سوی رسانه‌ها به‌ویژه صداوسیما داد. اگرچه در سال‌های اخیر هشدارهای زیادی در ارتباط با مصرف این قرص که امروزه به گمان برخی از دانشجویان به یک معجزه نجات‌بخش برای شب‌های امتحان تبدیل شده است از سوی برخی از رسانه‌ها یا از طریق برخی از مسئولان عنوان شده است اما واقعیت عینی آن است که قبح مصرف این دارو در بین شمار زیادی از دانشجویانی که در طول ترم به فکر پایان کار نبودند شکسته شده است و آنان برای موفقیت در امتحانات اقدام به دوپینگ مرگبار می‌کنند. با توجه به روند موجود که روندی افزایشی است نباید این موضوع را دور از ذهن دانست که شاید در سال‌های آتی مصرف ریتالین هم مانند مصرف سیگار، قلیان، ترامادول و... برای جامعه و مسئولان نهادینه و به امر عادی تبدیل شود.
استفاده از مطالب سایت با ذکر منبع بلامانع میباشد. طراحی و اجرا توسط: هنر رسانه