روزنامه سیاسی ، اجتماعی ، اقتصادی و فرهنگــی
 -  - 
20 مهر 1396  |  بین الملل  |  کد خبر: 38460
0
0
قدرت اسطوره
پیام سلطانی- تصور عمومی بر آن‌ست که فلسفه در تقابل مستقیم با اسطوره قرار دارد و رسالت فلسفه نفی باورهای اسطوره‌ای است. اما در تاریخ فلسفه، کم نبوده مواردی که فلاسفه بر بیان منظورات خود از مفاهیم اسطوره‌ای بهره برده‌اند. سنکا، یکی از فیلسوفانی است که معتقد است رسالت اصلی فلسفه، آماده‌سازی انسان برای مواجهه با ناملایمات زندگی است. او معتقد است علت اصلی خشم و ناراحتی، افکار و اعتقادات نادرست است؛ عموماً مردم معتقدند که در زندگی قرار نیست اتفاقات ناخوشایندی رخ دهد و یا دنیا لزوماً بر مدار عدالت می‌چرخد و اگر برخلاف صالح بودن ما، بلایی بر ما نازل شود، خلاف عدالت جهانی است. اما واقعیت حکایت دیگری دارد. اتفاقات ناخوشایند در زندگی هر کسی رخ خواهند داد و انتظار عدالت از جهان، انتظاری غیرواقعی و نادرست است. او می‌گوید صبح که از خواب برمی‌خیزیم باید در افکارمان بروز هرگونه اتفاق ناخوشایندی را در طول روز پیش‌بینی کنیم تا با عدم غافل‌گیری، سختی کمتری را تحمل کنیم. سنکا بر این باور بود که بعضی از افکار منطقی، هرچقدر هم پایه استدلال‌شان قوی باشد، ممکن است از اذهان ضعیف فراموش شوند و برای جلوگیری از این فراموشی، نیاز است تا این افکار منطقی به‌صورتی ملموس‎تر و بصری‌تر به مخاطبان عرضه شوند. لذا او برای فهم طبیعی بودن مخاطرات در زندگی، دست به دامان ایزدبانوی رومی «فورتونا Fortuna» می‌شود.
فورتونا دختر «ژوپیتر» و ایزد سعادت و ثروت است. معادل این ایزد در اساطیر یونانی ایزد «تیکه Tyche»، ایزد خوشبختی و شانس است. او هم‌چنین ایزد زایش بود و زنان را در فرایند زایش فرزندان یاری می‌کرد. از او با عنوان «فورتونا پرمیگِنیا Fortuna Prmigenia»، مادر آغازین نیز نام برده شده است. او دارای معبد خاص خود بوده و در آن معبد پیشگویی خاص او انجام می‌شده است. براساس اساطیر، ایزد بانوی فورتونا همواره شاخه‌ای از غلات را در یکی از دستانش به‌همراه داشت که نشانه فراوانی و بخشش بود و در دست دیگرش چرخ تقدیر قرار داشت. او هر زمان که تصمیم به بخشایش داشت با دست حاوی شاخه غلات، نیک‌بختی را نثار مردمان می‌کرد. اما در زمان‌هایی نیز اراده‌اش بر آن قرار می‌گرفت که با چرخاندن چرخ تقدیر، بلا و سیه‌روزی را بر مردمان نازل کند.
سنکا برای انتقال مفاهیم مطلوبش، یعنی احتمال بروز ناملایمات در زندگی، از قدرت نفوذ فورتونا بهره می‌برد. او می‌گفت هیچ‌جایی در جهان نیست که از دسترس فورتونا در امان باشد و این الهه، هر زمانی که اراده کند، خواهد توانست با چرخاندن چرخ تقدیر، بلا و مصیبت را بر مردمان نازل کند.
همان‌طور که در مثال فوق دیده شد، سنکا برای انتقال مفاهیم فلسفی خود، نهایت بهره را از اسطوره می‌برد. زیرا اسطوره به شکل کلی، گونه‌ای از «آگاهی» است که بیشتر بر نمادها و عینیت‌های ملموس استوار است. اسطوره، آگاهی انسان از جهان پیرامون خود را بر بستری از روایات فهم‌پذیر و ملموس قرار می‌دهد. همان‌گونه که کاسیرر انسان را جانوری نمادساز معرفی می‌کند و اسطوره را نوعی از آگاهی می‌داند که با جهانی از نمادها به تفسیر انسان کمک کرده و واسطه‌ای بین ذهن انسان و جهان واقعیت می‌آفریند. در واقع انسان در میان آفریده‌های نمادین خود مانند «زبان» و «اسطوره» قرار گرفته و فقط قادر خواهد بود از پنجره این نمادها به درک واقعیت نائل آید.
اخبار مرتبط
دیدگاه کاربران

ارسال دیدگاه
نام :    ایمیل : 

عکس خوانده نمی شود کد امنیتی :      
استفاده از مطالب سایت با ذکر منبع بلامانع میباشد. طراحی و اجرا توسط: هنر رسانه